HR PROFESSIONAL - EAP: Υγεία και ευεξία στον εργασιακό χώρο

Τετάρτη, 12 Δεκεμβρίου 2018

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

People Management

EAP: Υγεία και ευεξία στον εργασιακό χώρο

15 Ιανουαρίου 2016 | 10:49 Γράφει η Αντωνία  Κατσουλιέρη Topics: Employee Assistance Programs,Special Reports

Η εργασιακή αναδιοργάνωση, η ανασφάλεια, η υπερωριακή απασχόληση και ο υπερβολικός φόρτος εργασίας αποτελούν σύμφωνα με τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό για την Ασφάλεια και την Υγεία στην Εργασία, μερικές από τις βασικότερες αιτίες εμφάνισης εργασιακού άγχους και μειωμένων αποδόσεων σε εταιρικό επίπεδο. Η πρόληψη και η αντιμετώπιση προβλημάτων που επηρεάζουν την παραγωγικότητα των στελεχών, θέτοντας σε κίνδυνο την επαγγελματική ασφάλεια και υγεία θεωρείται επιτακτική, με τα Προγράμματα Υποστήριξης Εργαζομένων να αποτελούν τη βέλτιστη επιλογή και τη διαμόρφωση αντίστοιχης κουλτούρας επιτακτική ανάγκη.

Ο επιχειρηματικός κόσμος σήμερα καλείται να διασφαλίσει την παρουσία του στις αγορές καθώς και να επιδείξει καινοτομία και υψηλά επίπεδα παραγωγικότητας στο εσωτερικό του περιβάλλον, σε μία προσπάθεια ανταπόκρισης στις μεταβαλλόμενες και νέες ανάγκες που προκύπτουν αδιάκοπα. Εκτός ωστόσο από την εκ νέου εναπόθεση στο τραπέζι της διοίκησης θεμάτων όπως ο στρατηγικός σχεδιασμός και ο επαναπροσδιορισμός του σκοπού και της αγοράς στην οποία στοχεύουν, τις εσωτερικές αλλαγές και την επαναξιολόγηση των πολιτικών που εφάρμοζαν μέχρι σήμερα, οι οργανισμοί συνεχίζουν να επιδιώκουν υψηλά επίπεδα απόδοσης, κάτι που αποτελεί βασική προϋπόθεση για την παραμονή τους σε βιώσιμη τροχιά. Με ποιον τρόπο ωστόσο, επιτυγχάνεται υψηλή παραγωγικότητα, σε μία περίοδο συνεχών αλλαγών, ανασφάλειας, μειωμένου budget, και σε ορισμένες περιπτώσεις υψηλού φόρτου εργασίας; Όταν οι άνθρωποι των επιχειρήσεων παρουσιάζουν μειωμένες αποδόσεις ανεξάρτητα από το πόσο ικανοί και ταλαντούχοι είναι; Όταν οι κίνδυνοι εντοπίζονται στο εσωτερικό και όχι στο εξωτερικό περιβάλλον;

Τα τελευταία χρόνια έρευνες αποκαλύπτουν ότι ανάμεσα στις βασικές αιτίες που επηρεάζουν αρνητικά την απόδοση των στελεχών και κατ’ επέκταση του ίδιου του οργανισμού, βρίσκονται τα υψηλά επίπεδα στρες και άγχους, η ανασφάλεια, η λανθασμένη αντιμετώπιση των αλλαγών στις εργασιακές σχέσεις, αιτίες που οδηγούν στη δημιουργία προβληματικών συμπεριφορών και ενέχουν κινδύνους σε προσωπικό και εταιρικό επίπεδο. Ο εντοπισμός των αρνητικών ενδείξεων στη συμπεριφορά και τη ψυχική υγεία των εργαζομένων όπως επίσης και η διαχείριση αυτών πραγματοποιείται μέσα από τη χρήση των Employee Assistance Programs, τα οποία λειτουργούν όχι μόνο υποστηρικτικά αλλά ταυτόχρονα συμβάλουν στη δημιουργία κουλτούρας πρόληψης και προαγωγής της ψυχικής υγείας στην εργασία.

«Σε ένα υγειές περιβάλλον όπου ο παράγοντας άνθρωπος έχει αναδειχθεί στη θέση που του αξίζει, ο εργαζόμενος αισθάνεται ασφαλής και γίνεται παραγωγικός» εξηγεί η Δρ. Αθηνά Στεφανάτου, Ψυχολόγος και Επιστημονική Υπεύθυνη Προγραμμάτων Υποστήριξης Ανθρώπινου Δυναμικού στην Ergonomia και συνεχίζει: «Εάν το περιβάλλον, του ενισχύει τη συμμετοχή στις προσπάθειες για βελτίωση του χώρου εργασίας του, τότε αναπτύσσεται και ένα πολύ ισχυρό κίνητρο: η προσωπική επένδυση. Η κερδοφορία του οργανισμού γίνεται τότε μια συλλογική επιδίωξη με πολλαπλασιαστικά αποτελέσματα».

Σχετικά με την ανάπτυξη κουλτούρας υγείας και ευεξίας των εργαζομένων και τη σύνδεσή της με την απόδοση των στελεχών και την κερδοφορία του οργανισμού η Εβίνα Ηλιοπούλου, Ψυχολόγος, Senior Account Manager της Hellas EAP αναφέρει χαρακτηριστικά: «Βάσει διεθνών ερευνών ανάμεσα στα σημαντικότερα αίτια της χαμηλής αποδοτικότητας των εργαζομένων συμπεριλαμβάνονται παράγοντες όπως απουσία ενιαίας εταιρικής κουλτούρας, ύπαρξη ενός μη υποστηρικτικού και ασφαλούς εργασιακού περιβάλλοντος, συγκρούσεις, χαμηλό ηθικό, ψυχολογική βία, στρες, προβλήματα ψυχικής ή/και σωματικής υγείας. Τα ΕΑΡ σε ένα πρώτο στάδιο βοηθούν τα στελέχη να διατηρήσουν και να ενισχύσουν τη σωματική και συναισθηματική τους υγεία και την ανθεκτικότητά τους προκειμένου να διαχειριστούν όλες τις προκλήσεις που συνδέονται με την άσκηση του ρόλου τους».

«Επιπλέον, ενδυναμώνουν τη διοικητική ομάδα με “people skills” έτσι ώστε να διαχειρίζονται πολύπλοκα θέματα που σχετίζονται με τη Διοίκηση της Απόδοσης και παρέχουν “δοκιμασμένα” εργαλεία και εξειδικευμένες υπηρεσίες προκειμένου να αυξήσουν την παραγωγικότητα και να δημιουργήσουν από πάνω προς τα κάτω μια εργασιακή κουλτούρα υγείας, ευεξίας και ανταγωνιστικότητας αποδεκτή και αναγνωρίσιμη από όλους τους ανθρώπους τους» καταλήγει η ίδια.

Περιεχόμενο
Τα Προγράμματα Υποστήριξης Εργαζομένων συμβάλλουν στον εντοπισμό και την αντιμετώπιση προβλημάτων του ανθρώπινου δυναμικού που επηρεάζουν ή ενδέχεται να επηρεάσουν την απόδοση στο εργασιακό περιβάλλον. Σε προσωπικό επίπεδο, τα θέματα για τα οποία τα ΕΑP παρέχουν υποστήριξη μπορεί να αφορούν θέματα υγειονομικής περίθαλψης, οικογενειακά- προσωπικά θέματα, διαχείριση θυμού, άγχους, κατάχρηση ουσιών, σημαντικά γεγονότα (ατυχήματα) κ.ά. Αντίστοιχα, σε εταιρικό επίπεδο συμβάλλουν στην αντιμετώπιση προβλημάτων που προκύπτουν από τις εργασιακές σχέσεις, το στρες, το φόρτο εργασίας, το work-life balance κ.ά. Βασικός στόχος και μέλημα των EAP είναι να παρέχουν κατάλληλους μηχανισμούς διαχείρισης και πληροφόρησης στο ανθρώπινο δυναμικό καθώς επίσης και υποστήριξη σε συστηματική και ομοιόμορφη βάση.

Άλλωστε, ένα υγιές ψυχοκοινωνικό περιβάλλον αναμφισβήτητα αυξάνει την απόδοση και την προσωπική ανάπτυξη των στελεχών καθώς επίσης επηρεάζει θετικά την ψυχική και σωματική τους ευεξία. Αντίθετα, η ύπαρξη ψυχοκοινωνικών κινδύνων που προκύπτουν από αναποτελεσματικότητα στο σχεδιασμό, στην οργάνωση και στη διαχείριση της εργασίας, οδηγεί σε αρνητικά ψυχολογικά και σωματικά αποτελέσματα. Ενδεικτικοί λόγοι που οδηγούν στη δημιουργία ψυχοκοινωνικών κινδύνων στο εργασιακό περιβάλλον είναι:

Εργασία: Τα τελευταία χρόνια λόγω των συνθηκών που διαμορφώθηκαν ως αποτέλεσμα της οικονομικής κρίσης που βίωσε η χώρα μας, αρκετοί οργανισμοί είτε επέλεξαν να μειώσουν το ανθρώπινο δυναμικό τους είτε αποφάσισαν την αύξηση της δραστηριότητάς τους χωρίς την απαραίτητη πρόσληψη νέων εργαζομένων. Και στις δύο περιπτώσεις το υπάρχον ανθρώπινο δυναμικό βρέθηκε αντιμέτωπο με υπερβολικό φόρτο εργασίας.

Ασάφεια: Η ασάφεια ως προς τις απαιτήσεις και τις υπευθυνότητες που εμπεριέχει μία θέση εργασίας, μπορεί να οδηγήσει σε σύγχυση τον εργαζόμενο, επηρεάζοντάς τον αρνητικά μέσα από ένα κλίμα ανασφάλειας και άγχους που δημιουργείται.

Συμμετοχή: Η έλλειψη συμμετοχής των εργαζομένων στη λήψη αποφάσεων που επηρεάζουν την εργασία τους αποτελεί ένα ικανό λόγο δημιουργίας ψυχοκοινωνικού κινδύνου.

Αλλαγή: Η κακή διαχείριση των οργανωτικών αλλαγών δημιουργεί υψηλά επίπεδα ανασφάλειας στο εσωτερικό μιας εταιρείας. Οι κινήσεις και επιλογές σε αυτές τις περιπτώσεις είναι εξαιρετικά κρίσιμες και οφείλουν να πραγματοποιούνται με προσοχή, θέτοντας πάντα στο επίκεντρο τον ανθρώπινο παράγοντα και τις επιπτώσεις που αυτές θα επιφέρουν.

Επικοινωνία & υποστήριξη: Η αναποτελεσματική επικοινωνία σε κάθε επίπεδο καθώς επίσης και η έλλειψη υποστήριξης από την ομάδα, το τμήμα ή και ακόμη από τη διοίκηση είναι σε θέση να οδηγήσουν στη δημιουργία εύφορου εδάφους εμφάνισης ψυχοκοινωνικών κινδύνων.

Συχνά φαινόμενα
Αυξημένες απαιτήσεις, ισχυρός ανταγωνισμός, ανάγκη συνεχούς βελτίωσης και υψηλής παραγωγικότητας διαμορφώνουν το πλαίσιο στο οποίο καλούνται να ανταποκριθούν με επιτυχία οι εργαζόμενοι σήμερα. Έντονοι ρυθμοί και υψηλές απαιτήσεις αποτελούν συχνά τις ικανές εκείνες συνθήκες που οδηγούν σε υψηλά επίπεδα άγχους, στρες, burn out κ.ά. Ο εντοπισμός ωστόσο των ενδείξεων εμφάνισης αυτών των φαινομένων και η άμεση αντιμετώπισή τους ενδέχεται να μειώσουν τις επιπτώσεις στο εργασιακό περιβάλλον. Τα πιο συχνά φαινόμενα που απειλούν την ψυχική υγεία των εργαζομένων καθώς επίσης και την εύρυθμη λειτουργία των οργανισμών είναι:

Στρες: Το εργασιακό άγχος αποτελεί συχνό φαινόμενο στο χώρο εργασίας, υπονομεύοντας την ψυχική υγεία των ανθρώπων καθώς επίσης και την απόδοσή τους. Ταυτόχρονα σύμφωνα με την πρόσφατη έρευνα της Chestnut Global Partners, «2015 Trends Report» αποτελεί τον κυριότερο λόγο για τον οποίο οι εργαζόμενοι χρησιμοποιούν τα προγράμματα στήριξης, με τις σχέσεις, τα παιδιά, το άγχος και την κατάθλιψη να ακολουθούν. Το στρες είναι αυτό που αισθάνεται κάποιος όταν καλείται να διαχειριστεί περισσότερα από όσα έχει συνηθίσει, ενώ όταν κάποιος έχει στρες, το σώμα του αντιδρά σαν να βρισκόταν σε κίνδυνο. Η διαρκής έκθεση στο στρες μπορεί να οδηγήσει σε αρνητικές συνέπειες σε επίπεδο ατόμου όπως στομαχικές διαταραχές, πονοκεφάλους, εξασθένιση του ανοσοποιητικού συστήματος, επιδείνωση υπαρχόντων προβλημάτων υγείας, καθώς επίσης είναι σε θέση να επηρεάσει τη διάθεση του ανθρώπου, να μειώσει την απόδοση στην εργασία και να δυσχεράνει τις διαπροσωπικές σχέσεις και επικοινωνία. Πώς μπορούμε ωστόσο να μειώσουμε το στρες σε ένα εργασιακό περιβάλλον, εξασφαλίζοντας την απρόσκοπτη λειτουργία των οργανισμών; «Η μέθοδος για να μειώσουμε το στρες δεν είναι να μειώσουμε τις απαιτήσεις, αλλά να αυξήσουμε την υποστήριξη» ανέφερε ο Ben Fletcher, Βρετανός επιστήμονας, με τα προγράμματα EAP να αποτελούν ισχυρό «όπλο» στη φαρέτρα των επιχειρήσεων.

Απουσιασμός: Ένα ακόμη συχνό φαινόμενο το οποίο αντιμετωπίζουν οι εταιρείες και επηρεάζουν με άμεσο τρόπο την απόδοση είναι το absenteeism. Ως απουσιασμός ορίζεται το φαινόμενο της μη παρουσίας κάποιου σε ένα χώρο κατά το χρόνο στον οποίο ο ίδιος υπό συνήθεις συνθήκες ή καθ’ υποχρέωση προσέρχεται με κανονικότητα προς πραγματοποίηση συγκεκριμένου σκοπού ή εργασίας. Οι λόγοι απουσίας ενός ατόμου μπορούν να χωριστούν σε δύο επιμέρους κατηγορίες, τις αντικειμενικές και τις υποκειμενικές αιτίες. Στις αντικειμενικές αιτίες απουσίας περιλαμβάνονται μεταξύ άλλων οι λόγοι υγείας όπως ασθένεια, εγκυμοσύνη, ατύχημα κ.ά. Αντίστοιχα, στις υποκειμενικές αιτίες περιλαμβάνονται οι λόγοι εκείνοι όπου δεν υπάρχει κάποιο φυσικό εμπόδιο για την παρουσία στην εργασία, και είναι το άτομο εκείνο που επιλέγει να βρίσκεται κάπου αλλού πέρα από το εργασιακό περιβάλλον. Και στις δύο περιπτώσεις το αποτέλεσμα είναι ένα, η απουσία από τον οργανισμό και η μη πραγματοποίηση της εργασίας από το στέλεχος.

Παρουσιασμός: Το presenteism, δηλαδή η τυπική παρουσία στην εργασία αποτελεί τα τελευταία χρόνια ένα από τα πλέον δυσεπίλυτα προβλήματα με σημαντικό κόστος για τις επιχειρήσεις. Στην περίπτωση του παρουσιασμού, μπορεί ο εργαζόμενος από φυσική ανασφάλεια να επιλέγει να εργάζεται υπερωριακά και να παραχωρεί μέρος του ελεύθερου χρόνου του στην εργασία, η ποιότητα ωστόσο της εργασίας του δεν είναι αυτή που θα παρείχε υπό ομαλές συνθήκες και μέσα στο τυπικό ωράριο εργασίας. Έτσι, τα στελέχη που παρά την όποια σωματική ή ψυχική καταπόνηση, προσέρχονται στην εργασία τους αδιαλείπτως, εκτός από τον ίδιο τους τον εαυτό βλάπτουν εν τέλει και τον ίδιο τον οργανισμό. Δεν είναι άλλωστε και λίγες οι έρευνες σε παγκόσμιο επίπεδο σύμφωνα με τις οποίες το κόστος του παρουσιασμού είναι το διπλάσιο από το αντίστοιχο του απουσιασμού, ενώ στις επιχειρήσεις που προάγουν την ψυχική υγεία των εργαζομένων τους τόσο η τυπική παρουσία όσο και η απουσία από την εργασία ελαχιστοποιούνται, με αποτέλεσμα την επίτευξη υψηλότερων κερδών μέσω της αυξημένης παραγωγικότητας των στελεχών.

Η πρόληψη στο επίκεντρο
Η αντιμετώπιση ad hoc των προβλημάτων που προκύπτουν στο εργασιακό περιβάλλον, δεν αποτελεί και τον ενδεδειγμένο τρόπο αντιμετώπισης δυσλειτουργιών στο εσωτερικό ενός οργανισμού. Η πρακτική αυτή, με την αντιμετώπιση των προβλημάτων όταν αυτά προκύπτουν, είναι σε θέση να προστατέψει σε μικρό βαθμό την εύρυθμη λειτουργία των εταιρειών. Αντίθετα, η πρόληψη αποτελεί μία εξαιρετική μέθοδο με ουσιαστικά οφέλη και προστασία από ενδεχόμενους κινδύνους. Αναφορικά με την πρόληψη των ψυχοκοινωνικών κινδύνων καθώς επίσης και τις αρνητικές συνέπειες που αυτή προλαμβάνει ο Γιώργος Γεωργαντόπουλος, Ψυχίατρος, Head οf Occupational Health Psychology & Psychiatry, Hellas EAP εξηγεί σχετικά: «Η πρόληψη αποτελεί το σημαντικότερο στοιχείο για την ανάπτυξη και διασφάλιση ενός ψυχολογικά υγιούς εργασιακού περιβάλλοντος.

Όταν οι ψυχοκοινωνικοί κίνδυνοι στην εργασία (αίτια και συμπτώματα) δεν αντιμετωπιστούν έγκαιρα, θα επηρεάσουν σταδιακά την υγεία, ασφάλεια και αποτελεσματικότητα του εργασιακού χώρου και θα οδηγήσουν σε σωρευτικά αρνητικές συνέπειες και κόστη σε ατομικό και επιχειρησιακό επίπεδο. Ενδεικτικά αναφέρουμε, υψηλά επίπεδα στρες που αποκτούν χρόνιο χαρακτήρα, χαμηλό ηθικό, περιορισμένα δείγματα ενθουσιασμού και ικανοποίησης, υψηλά επίπεδα ασθενειών (ψυχικές ή/και σωματικές), χαμηλά ποσοστά εργασιακής δέσμευσης και εμπιστοσύνης, αναποτελεσματική ηγεσία, μη θετικές εργασιακές σχέσεις, ανεπιθύμητες συμπεριφορές όπως απειλές, επιθετικότητα και παρενόχληση, απώλεια ταλέντων και πολύτιμων στελεχών, αυξημένα παράπονα και νομικές διεκδικήσεις ενάντια στον εργοδότη».

Στο ίδιο κλίμα και η Δρ Α. Στεφανάτου αναφέρει: «Η έννοια της πρόληψης αφορά σε ένα σύστημα αξιών που αναδεικνύει τον άνθρωπο ως τον ακρογωνιαίο λίθο της επιχείρησης. Η δημιουργία ενός ψυχολογικά υγιούς περιβάλλοντος εργασίας συμβάλει με τη σειρά της στη βιωσιμότητα της επιχείρησης σε περίοδο κρίσης. Και αυτό γιατί η επένδυση στην πρόληψη φαινομένων όπως: υπέρογκος φόρτος εργασίας, μονότονη εργασία, υπερβολικές απαιτήσεις ως προς την απόδοση στην εργασία, συγκρούσεις ή βία και παρενόχληση, μπορεί να θωρακίσει την επιχείρηση τόσο από το άμεσο όσο και από το έμμεσο κόστος των προβλημάτων ψυχικής υγείας των εργαζομένων της». «Εξασφαλίζει, επίσης, ότι πληρούνται οι ηθικές και νομικές υποχρεώσεις των εργοδοτών για την προστασία της ασφάλειας και υγείας των εργαζομένων» καταλήγει η ίδια.

Ο επιχειρηματικός κόσμος σήμερα καλείται να διασφαλίσει την παρουσία του στις αγορές καθώς και να επιδείξει καινοτομία και υψηλά επίπεδα παραγωγικότητας στο εσωτερικό του περιβάλλον, σε μία προσπάθεια ανταπόκρισης στις μεταβαλλόμενες και νέες ανάγκες που προκύπτουν αδιάκοπα. Εκτός ωστόσο από την εκ νέου εναπόθεση στο τραπέζι της διοίκησης θεμάτων όπως ο στρατηγικός σχεδιασμός και ο επαναπροσδιορισμός του σκοπού και της αγοράς στην οποία στοχεύουν, τις εσωτερικές αλλαγές και την επαναξιολόγηση των πολιτικών που εφάρμοζαν μέχρι σήμερα, οι οργανισμοί συνεχίζουν να επιδιώκουν υψηλά επίπεδα απόδοσης, κάτι που αποτελεί βασική προϋπόθεση για την παραμονή τους σε βιώσιμη τροχιά. Με ποιον τρόπο ωστόσο, επιτυγχάνεται υψηλή παραγωγικότητα, σε μία περίοδο συνεχών αλλαγών, ανασφάλειας, μειωμένου budget, και σε ορισμένες περιπτώσεις υψηλού φόρτου εργασίας; Όταν οι άνθρωποι των επιχειρήσεων παρουσιάζουν μειωμένες αποδόσεις ανεξάρτητα από το πόσο ικανοί και ταλαντούχοι είναι; Όταν οι κίνδυνοι εντοπίζονται στο εσωτερικό και όχι στο εξωτερικό περιβάλλον;

Τα τελευταία χρόνια έρευνες αποκαλύπτουν ότι ανάμεσα στις βασικές αιτίες που επηρεάζουν αρνητικά την απόδοση των στελεχών και κατ’ επέκταση του ίδιου του οργανισμού, βρίσκονται τα υψηλά επίπεδα στρες και άγχους, η ανασφάλεια, η λανθασμένη αντιμετώπιση των αλλαγών στις εργασιακές σχέσεις, αιτίες που οδηγούν στη δημιουργία προβληματικών συμπεριφορών και ενέχουν κινδύνους σε προσωπικό και εταιρικό επίπεδο. Ο εντοπισμός των αρνητικών ενδείξεων στη συμπεριφορά και τη ψυχική υγεία των εργαζομένων όπως επίσης και η διαχείριση αυτών πραγματοποιείται μέσα από τη χρήση των Employee Assistance Programs, τα οποία λειτουργούν όχι μόνο υποστηρικτικά αλλά ταυτόχρονα συμβάλουν στη δημιουργία κουλτούρας πρόληψης και προαγωγής της ψυχικής υγείας στην εργασία.

«Σε ένα υγειές περιβάλλον όπου ο παράγοντας άνθρωπος έχει αναδειχθεί στη θέση που του αξίζει, ο εργαζόμενος αισθάνεται ασφαλής και γίνεται παραγωγικός» εξηγεί η Δρ. Αθηνά Στεφανάτου, Ψυχολόγος και Επιστημονική Υπεύθυνη Προγραμμάτων Υποστήριξης Ανθρώπινου Δυναμικού στην Ergonomia και συνεχίζει: «Εάν το περιβάλλον, του ενισχύει τη συμμετοχή στις προσπάθειες για βελτίωση του χώρου εργασίας του, τότε αναπτύσσεται και ένα πολύ ισχυρό κίνητρο: η προσωπική επένδυση. Η κερδοφορία του οργανισμού γίνεται τότε μια συλλογική επιδίωξη με πολλαπλασιαστικά αποτελέσματα».

Σχετικά με την ανάπτυξη κουλτούρας υγείας και ευεξίας των εργαζομένων και τη σύνδεσή της με την απόδοση των στελεχών και την κερδοφορία του οργανισμού η Εβίνα Ηλιοπούλου, Ψυχολόγος, Senior Account Manager της Hellas EAP αναφέρει χαρακτηριστικά: «Βάσει διεθνών ερευνών ανάμεσα στα σημαντικότερα αίτια της χαμηλής αποδοτικότητας των εργαζομένων συμπεριλαμβάνονται παράγοντες όπως απουσία ενιαίας εταιρικής κουλτούρας, ύπαρξη ενός μη υποστηρικτικού και ασφαλούς εργασιακού περιβάλλοντος, συγκρούσεις, χαμηλό ηθικό, ψυχολογική βία, στρες, προβλήματα ψυχικής ή/και σωματικής υγείας. Τα ΕΑΡ σε ένα πρώτο στάδιο βοηθούν τα στελέχη να διατηρήσουν και να ενισχύσουν τη σωματική και συναισθηματική τους υγεία και την ανθεκτικότητά τους προκειμένου να διαχειριστούν όλες τις προκλήσεις που συνδέονται με την άσκηση του ρόλου τους».

«Επιπλέον, ενδυναμώνουν τη διοικητική ομάδα με “people skills” έτσι ώστε να διαχειρίζονται πολύπλοκα θέματα που σχετίζονται με τη Διοίκηση της Απόδοσης και παρέχουν “δοκιμασμένα” εργαλεία και εξειδικευμένες υπηρεσίες προκειμένου να αυξήσουν την παραγωγικότητα και να δημιουργήσουν από πάνω προς τα κάτω μια εργασιακή κουλτούρα υγείας, ευεξίας και ανταγωνιστικότητας αποδεκτή και αναγνωρίσιμη από όλους τους ανθρώπους τους» καταλήγει η ίδια.

Περιεχόμενο
Τα Προγράμματα Υποστήριξης Εργαζομένων συμβάλλουν στον εντοπισμό και την αντιμετώπιση προβλημάτων του ανθρώπινου δυναμικού που επηρεάζουν ή ενδέχεται να επηρεάσουν την απόδοση στο εργασιακό περιβάλλον. Σε προσωπικό επίπεδο, τα θέματα για τα οποία τα ΕΑP παρέχουν υποστήριξη μπορεί να αφορούν θέματα υγειονομικής περίθαλψης, οικογενειακά- προσωπικά θέματα, διαχείριση θυμού, άγχους, κατάχρηση ουσιών, σημαντικά γεγονότα (ατυχήματα) κ.ά. Αντίστοιχα, σε εταιρικό επίπεδο συμβάλλουν στην αντιμετώπιση προβλημάτων που προκύπτουν από τις εργασιακές σχέσεις, το στρες, το φόρτο εργασίας, το work-life balance κ.ά. Βασικός στόχος και μέλημα των EAP είναι να παρέχουν κατάλληλους μηχανισμούς διαχείρισης και πληροφόρησης στο ανθρώπινο δυναμικό καθώς επίσης και υποστήριξη σε συστηματική και ομοιόμορφη βάση.

Άλλωστε, ένα υγιές ψυχοκοινωνικό περιβάλλον αναμφισβήτητα αυξάνει την απόδοση και την προσωπική ανάπτυξη των στελεχών καθώς επίσης επηρεάζει θετικά την ψυχική και σωματική τους ευεξία. Αντίθετα, η ύπαρξη ψυχοκοινωνικών κινδύνων που προκύπτουν από αναποτελεσματικότητα στο σχεδιασμό, στην οργάνωση και στη διαχείριση της εργασίας, οδηγεί σε αρνητικά ψυχολογικά και σωματικά αποτελέσματα. Ενδεικτικοί λόγοι που οδηγούν στη δημιουργία ψυχοκοινωνικών κινδύνων στο εργασιακό περιβάλλον είναι:

Εργασία: Τα τελευταία χρόνια λόγω των συνθηκών που διαμορφώθηκαν ως αποτέλεσμα της οικονομικής κρίσης που βίωσε η χώρα μας, αρκετοί οργανισμοί είτε επέλεξαν να μειώσουν το ανθρώπινο δυναμικό τους είτε αποφάσισαν την αύξηση της δραστηριότητάς τους χωρίς την απαραίτητη πρόσληψη νέων εργαζομένων. Και στις δύο περιπτώσεις το υπάρχον ανθρώπινο δυναμικό βρέθηκε αντιμέτωπο με υπερβολικό φόρτο εργασίας.

Ασάφεια: Η ασάφεια ως προς τις απαιτήσεις και τις υπευθυνότητες που εμπεριέχει μία θέση εργασίας, μπορεί να οδηγήσει σε σύγχυση τον εργαζόμενο, επηρεάζοντάς τον αρνητικά μέσα από ένα κλίμα ανασφάλειας και άγχους που δημιουργείται.

Συμμετοχή: Η έλλειψη συμμετοχής των εργαζομένων στη λήψη αποφάσεων που επηρεάζουν την εργασία τους αποτελεί ένα ικανό λόγο δημιουργίας ψυχοκοινωνικού κινδύνου.

Αλλαγή: Η κακή διαχείριση των οργανωτικών αλλαγών δημιουργεί υψηλά επίπεδα ανασφάλειας στο εσωτερικό μιας εταιρείας. Οι κινήσεις και επιλογές σε αυτές τις περιπτώσεις είναι εξαιρετικά κρίσιμες και οφείλουν να πραγματοποιούνται με προσοχή, θέτοντας πάντα στο επίκεντρο τον ανθρώπινο παράγοντα και τις επιπτώσεις που αυτές θα επιφέρουν.

Επικοινωνία & υποστήριξη: Η αναποτελεσματική επικοινωνία σε κάθε επίπεδο καθώς επίσης και η έλλειψη υποστήριξης από την ομάδα, το τμήμα ή και ακόμη από τη διοίκηση είναι σε θέση να οδηγήσουν στη δημιουργία εύφορου εδάφους εμφάνισης ψυχοκοινωνικών κινδύνων.

Συχνά φαινόμενα
Αυξημένες απαιτήσεις, ισχυρός ανταγωνισμός, ανάγκη συνεχούς βελτίωσης και υψηλής παραγωγικότητας διαμορφώνουν το πλαίσιο στο οποίο καλούνται να ανταποκριθούν με επιτυχία οι εργαζόμενοι σήμερα. Έντονοι ρυθμοί και υψηλές απαιτήσεις αποτελούν συχνά τις ικανές εκείνες συνθήκες που οδηγούν σε υψηλά επίπεδα άγχους, στρες, burn out κ.ά. Ο εντοπισμός ωστόσο των ενδείξεων εμφάνισης αυτών των φαινομένων και η άμεση αντιμετώπισή τους ενδέχεται να μειώσουν τις επιπτώσεις στο εργασιακό περιβάλλον. Τα πιο συχνά φαινόμενα που απειλούν την ψυχική υγεία των εργαζομένων καθώς επίσης και την εύρυθμη λειτουργία των οργανισμών είναι:

Στρες: Το εργασιακό άγχος αποτελεί συχνό φαινόμενο στο χώρο εργασίας, υπονομεύοντας την ψυχική υγεία των ανθρώπων καθώς επίσης και την απόδοσή τους. Ταυτόχρονα σύμφωνα με την πρόσφατη έρευνα της Chestnut Global Partners, «2015 Trends Report» αποτελεί τον κυριότερο λόγο για τον οποίο οι εργαζόμενοι χρησιμοποιούν τα προγράμματα στήριξης, με τις σχέσεις, τα παιδιά, το άγχος και την κατάθλιψη να ακολουθούν. Το στρες είναι αυτό που αισθάνεται κάποιος όταν καλείται να διαχειριστεί περισσότερα από όσα έχει συνηθίσει, ενώ όταν κάποιος έχει στρες, το σώμα του αντιδρά σαν να βρισκόταν σε κίνδυνο. Η διαρκής έκθεση στο στρες μπορεί να οδηγήσει σε αρνητικές συνέπειες σε επίπεδο ατόμου όπως στομαχικές διαταραχές, πονοκεφάλους, εξασθένιση του ανοσοποιητικού συστήματος, επιδείνωση υπαρχόντων προβλημάτων υγείας, καθώς επίσης είναι σε θέση να επηρεάσει τη διάθεση του ανθρώπου, να μειώσει την απόδοση στην εργασία και να δυσχεράνει τις διαπροσωπικές σχέσεις και επικοινωνία. Πώς μπορούμε ωστόσο να μειώσουμε το στρες σε ένα εργασιακό περιβάλλον, εξασφαλίζοντας την απρόσκοπτη λειτουργία των οργανισμών; «Η μέθοδος για να μειώσουμε το στρες δεν είναι να μειώσουμε τις απαιτήσεις, αλλά να αυξήσουμε την υποστήριξη» ανέφερε ο Ben Fletcher, Βρετανός επιστήμονας, με τα προγράμματα EAP να αποτελούν ισχυρό «όπλο» στη φαρέτρα των επιχειρήσεων.

Απουσιασμός: Ένα ακόμη συχνό φαινόμενο το οποίο αντιμετωπίζουν οι εταιρείες και επηρεάζουν με άμεσο τρόπο την απόδοση είναι το absenteeism. Ως απουσιασμός ορίζεται το φαινόμενο της μη παρουσίας κάποιου σε ένα χώρο κατά το χρόνο στον οποίο ο ίδιος υπό συνήθεις συνθήκες ή καθ’ υποχρέωση προσέρχεται με κανονικότητα προς πραγματοποίηση συγκεκριμένου σκοπού ή εργασίας. Οι λόγοι απουσίας ενός ατόμου μπορούν να χωριστούν σε δύο επιμέρους κατηγορίες, τις αντικειμενικές και τις υποκειμενικές αιτίες. Στις αντικειμενικές αιτίες απουσίας περιλαμβάνονται μεταξύ άλλων οι λόγοι υγείας όπως ασθένεια, εγκυμοσύνη, ατύχημα κ.ά. Αντίστοιχα, στις υποκειμενικές αιτίες περιλαμβάνονται οι λόγοι εκείνοι όπου δεν υπάρχει κάποιο φυσικό εμπόδιο για την παρουσία στην εργασία, και είναι το άτομο εκείνο που επιλέγει να βρίσκεται κάπου αλλού πέρα από το εργασιακό περιβάλλον. Και στις δύο περιπτώσεις το αποτέλεσμα είναι ένα, η απουσία από τον οργανισμό και η μη πραγματοποίηση της εργασίας από το στέλεχος.

Παρουσιασμός: Το presenteism, δηλαδή η τυπική παρουσία στην εργασία αποτελεί τα τελευταία χρόνια ένα από τα πλέον δυσεπίλυτα προβλήματα με σημαντικό κόστος για τις επιχειρήσεις. Στην περίπτωση του παρουσιασμού, μπορεί ο εργαζόμενος από φυσική ανασφάλεια να επιλέγει να εργάζεται υπερωριακά και να παραχωρεί μέρος του ελεύθερου χρόνου του στην εργασία, η ποιότητα ωστόσο της εργασίας του δεν είναι αυτή που θα παρείχε υπό ομαλές συνθήκες και μέσα στο τυπικό ωράριο εργασίας. Έτσι, τα στελέχη που παρά την όποια σωματική ή ψυχική καταπόνηση, προσέρχονται στην εργασία τους αδιαλείπτως, εκτός από τον ίδιο τους τον εαυτό βλάπτουν εν τέλει και τον ίδιο τον οργανισμό. Δεν είναι άλλωστε και λίγες οι έρευνες σε παγκόσμιο επίπεδο σύμφωνα με τις οποίες το κόστος του παρουσιασμού είναι το διπλάσιο από το αντίστοιχο του απουσιασμού, ενώ στις επιχειρήσεις που προάγουν την ψυχική υγεία των εργαζομένων τους τόσο η τυπική παρουσία όσο και η απουσία από την εργασία ελαχιστοποιούνται, με αποτέλεσμα την επίτευξη υψηλότερων κερδών μέσω της αυξημένης παραγωγικότητας των στελεχών.

Η πρόληψη στο επίκεντρο
Η αντιμετώπιση ad hoc των προβλημάτων που προκύπτουν στο εργασιακό περιβάλλον, δεν αποτελεί και τον ενδεδειγμένο τρόπο αντιμετώπισης δυσλειτουργιών στο εσωτερικό ενός οργανισμού. Η πρακτική αυτή, με την αντιμετώπιση των προβλημάτων όταν αυτά προκύπτουν, είναι σε θέση να προστατέψει σε μικρό βαθμό την εύρυθμη λειτουργία των εταιρειών. Αντίθετα, η πρόληψη αποτελεί μία εξαιρετική μέθοδο με ουσιαστικά οφέλη και προστασία από ενδεχόμενους κινδύνους. Αναφορικά με την πρόληψη των ψυχοκοινωνικών κινδύνων καθώς επίσης και τις αρνητικές συνέπειες που αυτή προλαμβάνει ο Γιώργος Γεωργαντόπουλος, Ψυχίατρος, Head οf Occupational Health Psychology & Psychiatry, Hellas EAP εξηγεί σχετικά: «Η πρόληψη αποτελεί το σημαντικότερο στοιχείο για την ανάπτυξη και διασφάλιση ενός ψυχολογικά υγιούς εργασιακού περιβάλλοντος.

Όταν οι ψυχοκοινωνικοί κίνδυνοι στην εργασία (αίτια και συμπτώματα) δεν αντιμετωπιστούν έγκαιρα, θα επηρεάσουν σταδιακά την υγεία, ασφάλεια και αποτελεσματικότητα του εργασιακού χώρου και θα οδηγήσουν σε σωρευτικά αρνητικές συνέπειες και κόστη σε ατομικό και επιχειρησιακό επίπεδο. Ενδεικτικά αναφέρουμε, υψηλά επίπεδα στρες που αποκτούν χρόνιο χαρακτήρα, χαμηλό ηθικό, περιορισμένα δείγματα ενθουσιασμού και ικανοποίησης, υψηλά επίπεδα ασθενειών (ψυχικές ή/και σωματικές), χαμηλά ποσοστά εργασιακής δέσμευσης και εμπιστοσύνης, αναποτελεσματική ηγεσία, μη θετικές εργασιακές σχέσεις, ανεπιθύμητες συμπεριφορές όπως απειλές, επιθετικότητα και παρενόχληση, απώλεια ταλέντων και πολύτιμων στελεχών, αυξημένα παράπονα και νομικές διεκδικήσεις ενάντια στον εργοδότη».

Στο ίδιο κλίμα και η Δρ Α. Στεφανάτου αναφέρει: «Η έννοια της πρόληψης αφορά σε ένα σύστημα αξιών που αναδεικνύει τον άνθρωπο ως τον ακρογωνιαίο λίθο της επιχείρησης. Η δημιουργία ενός ψυχολογικά υγιούς περιβάλλοντος εργασίας συμβάλει με τη σειρά της στη βιωσιμότητα της επιχείρησης σε περίοδο κρίσης. Και αυτό γιατί η επένδυση στην πρόληψη φαινομένων όπως: υπέρογκος φόρτος εργασίας, μονότονη εργασία, υπερβολικές απαιτήσεις ως προς την απόδοση στην εργασία, συγκρούσεις ή βία και παρενόχληση, μπορεί να θωρακίσει την επιχείρηση τόσο από το άμεσο όσο και από το έμμεσο κόστος των προβλημάτων ψυχικής υγείας των εργαζομένων της». «Εξασφαλίζει, επίσης, ότι πληρούνται οι ηθικές και νομικές υποχρεώσεις των εργοδοτών για την προστασία της ασφάλειας και υγείας των εργαζομένων» καταλήγει η ίδια.


Τμήμα ανθρώπινου δυναμικού
Κατά τη διαδικασία απόφασης παροχής προγραμμάτων στήριξης στους ανθρώπους ενός οργανισμού, καθώς επίσης και κατά τη διάρκεια επιλογής του συνεργάτη –παρόχου αλλά και υλοποίησης & αξιολόγησης των EAP, η συμμετοχή του τμήματος Ανθρώπινου Δυναμικού είναι καθοριστικής σημασίας. Ιδιαίτερα το πλαίσιο συνεργασίας που θα διαμορφωθεί από κοινού ανάμεσα στο τμήμα HR και τον εξωτερικό συνεργάτη επηρεάζει σε μεγάλο βαθμό την επιτυχία των προγραμμάτων. Σύμφωνα με τη Νέλλυ Γιαννακά, Ψυχολόγος και Υπεύθυνη Προγραμμάτων Υποστήριξης Ανθρώπινου Δυναμικού στην Ergonomia «Ο πάροχος EAP συνεργάζεται με τη Διεύθυνση Ανθρώπινου Δυναμικού με σκοπό:

  • την προσαρμογή των υπηρεσιών στις ανάγκες της επιχείρησης
  • τον προγραμματισμό της έναρξης και σωστής ροής του προγράμματος
  • τον έλεγχο της ποιότητας των παρεχόμενων υπηρεσιών
  • την παρουσίαση των υπηρεσιών στο προσωπικό και στη Διεύθυνση
  • τη σύνταξη εκθέσεων (τριμηνιαίων και εξαμηνιαίων) προς τη Διεύθυνση Ανθρώπινου Δυναμικού για την παροχή στατιστικών στοιχείων σχετικά με τη χρήση των Προγραμμάτων Υποστήριξης Ανθρώπινου Δυναμικού
  • την ανάδειξη των αναγκών κατάρτισης του προσωπικού καθώς και άλλες παρεμβάσεις της επιχείρησης
  • την ενημέρωση της Διοίκησης σε έκτακτα θέματα που μπορεί να προκύψουν και αφορούν τις εργασιακές σχέσεις».

«Διεθνώς οι ΕΑΡ εταιρείες αποτελούν το “δεξί” χέρι του top management παρέχοντας συμβουλευτική καθοδήγηση και ολιστικές παρεμβάσεις για την αξιολόγηση, έλεγχο και περιορισμό των κινδύνων που συνδέονται με τον ανθρώπινο παράγοντα και των επιπτώσεών τους για τους εργαζόμενους και για την επιχείρηση ως σύνολο» εξηγεί η Χριστίνα Μαζουροπούλου, Ψυχολόγος, Senior Account Manager της Hellas EAP και συνεχίζει: «Οι Senior EAP Consultans συνεργάζονται στενά με το τμήμα Οργανωσιακής Υγείας ή/και αποτελούν αναπόσπαστο μέλος της ομάδας κάθε επιχείρησης (HR, Health & Safety, Γιατροί Εργασίας, σωματεία κ.ά.), που κατόπιν αξιολόγησης των αναγκών του εκάστοτε οργανισμού, σχεδιάζουν από κοινού ένα δομημένο πλάνο για την ολιστική και διαχρονική υποστήριξη και ανάπτυξη του ανθρώπινου δυναμικού. Κύριοι στόχοι μεταξύ άλλων, αποτελούν η αποτελεσματική αξιοποίηση του ανθρώπινου κεφαλαίου για την επίτευξη των στρατηγικών στόχων της επιχείρησης, η προετοιμασία του εργασιακού χώρου για την αντιμετώπιση κρίσιμων καταστάσεων και η διασφάλιση ενός αποτελεσματικότερου και ολοκληρωμένου Operational Risk Management».

Επιτυχημένα προγράμματα
Η υιοθέτηση πρακτικών διαχείρισης ψυχοκοινωνικών κινδύνων στο εργασιακό περιβάλλον οφείλει να μην αποτελεί πολυτέλεια, ιδιαίτερα σε περιόδους κρίσης, αλλά βασική προτεραιότητα και ανάγκη για τις επιχειρήσεις, ιδιαίτερα αν αναλογιστεί κανείς τα οφέλη που μπορεί να αποκομίσει τόσο ο εργαζόμενος και ο οργανισμός. Η επιλογή παροχής Προγραμμάτων Υποστήριξης Εργαζομένων αποτελεί το πρώτο βήμα προς αυτή την κατεύθυνση, με την υλοποίηση να θεωρείται εξαιρετικά σημαντική ως προς τα οφέλη που θα αποκομίσουν τελικά και οι δύο πλευρές. Μικρές συμβουλές που μπορούμε να ακολουθήσουμε για την επιτυχημένη εφαρμογή των EAP είναι οι ακόλουθες:

Δυσλειτουργία: Η αναζήτηση των πραγματικών αναγκών που εμφανίζουν οι οργανισμοί ως προς την παροχή προγραμμάτων υποστήριξης εργαζομένων είναι βασική προϋπόθεση. Ερωτήματα όπως «Το turnover των στελεχών είναι υψηλό; Εντοπίζονται παραδείγματα δυσαρέσκειας των εργαζομένων, ή προβλήματα που σχετίζονται με εργασιακά θέματα; Ο απουσιασμός ή η καθυστερημένη άφιξη εντοπίζονται σε μεγάλο ποσοστό; Τα στελέχη παρουσιάζουν υψηλά επίπεδα στρες ή άγχους;» θα πρέπει να απαντηθούν ώστε να δοθεί μία κατεύθυνση ως προς το περιεχόμενο των EAP. Εκτός όμως από τον εντοπισμό προβληματικών συμπεριφορών και τυχόν δυσλειτουργιών, ο οργανισμός καλείται να μην λειτουργεί «πυροσβεστικά» ως προς την επίλυση των θεμάτων. Αντίθετα, καλείται να αναπτύξει αντίστοιχη κουλτούρα ψυχικής υγείας στο εργασιακό του περιβάλλον, προλαμβάνοντας τη δημιουργία του πλαισίου εκείνου που συμβάλει στην εμφάνιση σχετικών προβλημάτων.

Συνεργασία: Η επιλογή του συνεργάτη-παρόχου των προγραμμάτων και εάν αυτός θα είναι εξωτερικός ή εσωτερικός συνεργάτης είναι το επόμενο βήμα. Το μειωμένο κόστος που παρέχει σε αρκετές περιπτώσεις ο εσωτερικός συνεργάτης, τίθεται στο τραπέζι των αποφάσεων, με ένα από τα βασικά μειονεκτήματά του να είναι η διατήρηση της εμπιστευτικότητας. Η εμπιστοσύνη αποτελεί βασική προϋπόθεση για την επιτυχία των προγραμμάτων και για τη συμμετοχή των στελεχών. Κι αυτό είναι ένα χαρακτηριστικό κυρίως που εντοπίζεται σε μεγαλύτερο βαθμό στους εξωτερικούς συνεργάτες και παρόχους EAP. Ταυτόχρονα, οι εξειδικευμένες γνώσεις και εμπειρία που διαθέτουν είναι μερικά ακόμη στοιχεία που συνηγορούν για την εξωτερική ανάθεση των προγραμμάτων.

Γνώση: Η παροχή Προγραμμάτων Υποστήριξης Εργαζομένων από τους οργανισμούς είναι αναγκαία και ικανή συνθήκη για την αντιμετώπιση ψυχοκοινωνικών κινδύνων και την προαγωγή ενός ψυχικά υγιούς εργασιακού περιβάλλοντος. Βασικές προϋποθέσεις αποτελούν:

  • Οι εργαζόμενοι να γνωρίζουν ότι η εταιρεία τους παρέχει τα συγκεκριμένα προγράμματα.
  • Το περιεχόμενο και τα οφέλη που μπορούν να αποκομίσουν μέσα από τα EAP θα πρέπει να τους έχουν επικοινωνηθεί σωστά.
  • Το αυστηρά εμπιστευτικό πλαίσιο μέσα στο οποίο αυτά πραγματοποιούνται να είναι γνωστό και διασφαλισμένο.
  • Η διαδικασία που υπάρχει ώστε τα στελέχη να δηλώσουν συμμετοχή σε αυτά. Για παράδειγμά η συμμετοχή ενός στελέχους θα πρέπει να δηλωθεί πρώτα στον προϊστάμενό του ή μπορεί να επικοινωνήσει απευθείας ο ίδιος με τον εξωτερικό πάροχο του προγράμματος; Ταυτόχρονα, οι συναντήσεις θα πραγματοποιούνται στο εργασιακό περιβάλλον ή σε κάποιο άλλο μέρος;

Εσωτερική προώθηση: Η συμμετοχή σε προγράμματα υποστήριξης εργαζομένων αποτελεί μία εθελοντική διαδικασία, και μάλιστα όταν το στέλεχος επιλέγει από μόνο του την εμπλοκή του σε κάποιο από αυτά, αποδεχόμενος τα οφέλη που θα αποκομίσει. Παρόλα αυτά, η ανάγκη αντιμετώπισης άμεσων κινδύνων στο εργασιακό περιβάλλον προυποθέτει την ύπαρξη ενός στελέχους (ή ομάδας), ικανού να αναγνωρίσει τυχόν δυσλειτουργίες ή προβληματικές συμπεριφορές, ενώ θα πρέπει να είναι σε θέση να επικοιωνήσει στο συνέδελφό του τη βοήθεια και τις υπηρεσίες που μπορούν να του προσφέρουν τα EAP. Για παράδειγμα, όταν τα συμπτώματα κατάθλιψης, στρες, αλκοολισμού κ.ά. είναι εμφανή, η προτροπή για συμμετοχή στα προγράμματα μπορεί να πραγματοποιηθεί από το εσωτερικό περιβάλλον.

Πρόοδος: Οι οργανισμοί που παρέχουν στο ανθρώπινο δυναμικό τους EAP, οφείλουν ανά τακτά χρονικά διαστήματα να εξετάζουν την πρόοδο και την επίτευξη των στόχων που είχαν θέσει σε πρώτο χρόνο κατά την έναρξη της συνεργασίας. Οι εξωτερικοί συνεργάτες - πάροχοι Προγραμμάτων Υποστήριξης Εργαζομένων, είναι σε θέση να παρέχουν πληροφορίες σχετικά με την πρόοδο και την εξέλιξη των EAP. Ταυτόχρονα, η αναζήτηση αντίστοιχων πληροφοριών από την πλευρά των συμμετεχόντων διατηρώντας φυσικά την ανωνυμία τους, είναι ένας εξίσου γόνιμος τρόπος αποτύπωσης της προόδου που πραγματοποιήθηκε, ενώ η καταγραφή μείωσης απουσιών από την εργασία, μειωμένου turnover κ.ά. είναι χαρακτηριστικά που μπορούν να «πιστωθούν» στην επιτυχία των EAP.

Επιχειρησιακή αξία
Με ιδιαίτερη έμφαση στον ανθρώπινο παράγοντα και με στόχο τη διαμόρφωση εργασιακού περιβάλλοντος που να υποστηρίζει και να ενισχύει τη ψυχολογική υγεία και ευεξία του ανθρώπινου δυναμικού, τα Προγράμματα Στήριξης Εργαζομένων αποτελούν τη βέλτιστη επιλογή για την αντιμετώπιση των σύγχρονων αναγκών σε αυτό το πεδίο. Προσφέρει σημαντικά εργαλεία τόσο στους άμεσα επωφελούμενους όσο και στον ίδιο τον οργανισμό. Αναφορικά με την επιχειρησιακή αξία των EAP η Ρίτσα Οικονόμου, Οικονομολόγος, Operations & HR Head της Hellas EAP εξηγεί:

«Στη χώρα μας, όπως και σε παγκόσμιο επίπεδο, αυξάνεται ο αριθμός των επιχειρήσεων που αντιλαμβάνονται την άμεση σύνδεση μεταξύ της ευεξίας των εργαζομένων και της αποδοτικότητας στον εργασιακό χώρο και πως αυτή αποτελεί τη λύση-κλειδί για ανάκαμψη σε περιόδους ύφεσης. Οι σύγχρονες επιχειρήσεις εφαρμόζουν ολοένα και περισσότερο καλές πρακτικές όπως τα ΕΑΡ, με κύριο στόχο να αποκτήσουν τεκμηριωμένα ανταγωνιστικό πλεονέκτημα μέσα από τη βελτιστοποίηση του ανθρώπινου κεφαλαίου τους. Δεκάδες έρευνες τα τελευταία 20 χρόνια έχουν αποδείξει τα πολλαπλά οφέλη των ΕΑΡ σε σχέση με το κόστος υλοποίησής τους» και συνεχίζει: «Η Απόδοση της Επένδυσης (R.O.I.) υπολογίζεται σε υψηλά επίπεδα και φτάνει και στην επιστροφή 3 έως και 10 ευρώ για κάθε ένα ευρώ που επενδύουν οι επιχειρήσεις σε ΕΑΡ. Μάλιστα, πρόσφατη έρευνα έδειξε ότι μια επιχείρηση κερδίζει $10,187.99 ετησίως για κάθε ένα εργαζόμενο που χρησιμοποιεί τα ΕΑΡ από τη βελτίωση στην παραγωγικότητά του».

Για το ίδιο θέμα η Ν. Γιαννακά αναφέρει ότι η επιχείρηση που επενδύει στην προαγωγή της ψυχοκοινωνικής ασφάλειας και υγείας μέσω της εφαρμογής προγραμμάτων EAP κερδίζει μεταξύ άλλων:

1. το στοίχημα της παραγωγικότητας και της αποτελεσματικότητας σε ένα άκρως ανταγωνιστικό, ψυχοπιεστικό και με συνεχόμενες αλλαγές περιβάλλον
2. την αύξηση του ηθικού, της δέσμευσης και της επαγγελματικής ικανοποίησης των ανθρώπων της ώστε να γίνουν ουσιαστικοί συνοδοιπόροι στη διακράτηση πιστών πελατών και στην επίτευξη των εταιρικών στόχων
3. την ανάπτυξη κουλτούρας πρόληψης σε θέματα ασφάλειας, υγείας και ευεξίας με αποτέλεσμα της ελαχιστοποίηση των ψυχοκοινωνικών ρίσκων και των αρνητικών συνεπειών τους για την επιχείρηση
4. τη φήμη ότι επενδύει στην Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη και προσελκύει τα πιο αξιόλογα στελέχη της αγοράς

«Το πιο σημαντικό όμως είναι, όπως τονίστηκε χαρακτηριστικά και στο συνέδριο που έλαβε χώρα στη πόλη Μπιλμπάο στις 3 και 4 Νοεμβρίου 2015, από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό για την Ασφάλεια και Υγεία στην Εργασία (OSHA), για την επιτυχή ολοκλήρωση της διετούς εκστρατείας με αναφορά στην πρόληψη και στη διαχείριση των ψυχοκοινωνικών κινδύνων και του άγχους, ότι μια επιχείρηση ακόμα και αν έχει τις βέλτιστες επιχειρησιακές διαδικασίες και έχει αξιολογήσει ότι οι εργαζόμενοί της έχουν αγγίξει το βέλτιστο των δυνατοτήτων τους, ο μόνος δρόμος προς την ανάπτυξη της είναι να τοποθετήσει ως αξία το σεβασμό και την αξιοπρέπεια του ανθρώπου στην κορυφή της πυραμίδας των πολιτικών της» εξηγεί η ίδια.

HR Professional (T. 127)
« 1 2 »
Έχετε άποψη;
Ο σχολιασμός των άρθρων προϋποθέτει την Είσοδο σας στο HR Professional Online.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Δείτε ακόμη...

Οι πιο δημοφιλείς ειδήσεις σήμερα

Αυτοί που διάβασαν αυτό διάβασαν επίσης

Τα πιο δημοφιλή Topics

Οι πιο δημοφιλείς ειδήσεις σε αυτήν την ενότητα

Οι πιο δημοφιλείς ειδήσεις σε άλλες ενότητες


ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Συνεντεύξεις / Πρόσωπα

 

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Industries

Τρόφιμα - Ποτά

Banking / Finance

International

Τουρισμός

Αυτοκινητοβιομηχανία

Δημόσιος Τομέας

Υγεία & Ομορφιά

Ευρωπαική Ένωση

Εκπαιδευτικοί Οργανισμοί

Συμβουλευτικές Εταιρείες

Καύσιμα

©2018 Boussias Communications, all rights reserved. Κλεισθένους 338, 153 44 Γέρακας, info@boussias.com, Τ:210 6617777, F:210 6617778