Ο Δημήτρης Γκανούδης, Γενικός Διευθυντής του Great Place to Work® Institute Hellas, μίλησε στο HR PROFESSIONAL για τις εταιρείες με το καλύτερο εργασιακό περιβάλλον στην Ελλάδα και την εξέλιξη του θεσμού στα 10 χρόνια παρουσίας του στη χώρα μας.

HR Professional: Φέτος ο θεσμός γιορτάζει τα 10 χρόνια λειτουργίας του στην Ελλάδα και μάλιστα «μεγάλωσε» και ως προς τον αριθμό των βραβεύσεων. Προστέθηκε μία νέα κατηγορία που αφορά εταιρείες από 20-49 εργαζόμενους. Ποια ανάγκη σας οδήγησε σε αυτή την αλλαγή;

Δημήτρης Γκανούδης: Η προσθήκη της νέας κατηγορίας ήρθε ως απάντηση σε μία ανάγκη της ελληνικής αγοράς. Μέχρι πρόσφατα, υπήρχε ένα όριο στο θεσμό του Great Place to Work® στην Ευρώπη και δεν αξιολογούσε εταιρείες με ανθρώπινο δυναμικό κάτω των 50 ατόμων. Αυτό, τα τελευταία χρόνια δεν ισχύει και από ότι φαίνεται η πιο μικρή κατηγορία, 20-49 εργαζόμενοι, έχει εφαρμοστεί σχεδόν παντού.

Στην Ελλάδα, η ανάγκη ήταν πολύ μεγαλύτερη, διότι είμαστε μία μικρή χώρα με μειωμένη οικονομία και οι εταιρείες άνω των 50 εργαζομένων είναι πολύ λιγότερες απ’ότι σε μία μεγάλη ευρωπαϊκή και πιο αναπτυγμένη χώρα. Φέτος, καλωσορίζουμε αυτή την κατηγορία, η οποία ήρθε για να μείνει. Στον ελληνικό επιχειρηματικό χώρο, οι εταιρείες που αριθμούν πάνω από 50 εργαζόμενους δεν είναι περισσότερες από 3.000 και απασχολούν περίπου το 10% των εργαζομένων της χώρας μας.

Με το συγκεκριμένο άνοιγμα προσεγγίζουμε περίπου, άλλες 20.000 επιχειρήσεις και απευθυνόμαστε επιπρόσθετα στο 15% των εργαζομένων που εργάζονται σε αυτές. Η φιλοσοφία και το όραμα του Great Place to Work® είναι να βοηθήσουμε την κοινωνία να γίνει καλύτερη, βελτιώνοντας το εργασιακό περιβάλλον. Οπότε, αγγίζοντας και ευαισθητοποιώντας ένα ευρύτερο φάσμα εργαζομένων, δημιουργούμε μία άμιλλα και προσφέρουμε τη δυνατότητα στις μικρότερες εταιρείες να αξιολογηθούν να διαγωνιστούν και να γίνουν καλύτερες.

HR Professional: Με δεδομένο τον μικρό αριθμό ατόμων που απασχολούν αυτές οι εταιρείες διαθέτουν τμήμα HR;

Δημήτρης Γκανούδης: Συνήθως τέτοιο τμήμα δεν υπάρχει στις μικρές εταιρείες. Από την εμπειρία μας, οι εταιρείες που διαθέτουν τμήματα Διαχείρισης Ανθρώπινου Δυναμικού έχουν συνήθως περισσότερους από 50 εργαζόμενους. Μέχρι αυτό τον αριθμό εργαζομένων συνήθως τις διαδικασίες του HR τις διαχειρίζεται ένα άτομο κοντά στη διοίκηση παράλληλα με άλλες ασχολίες, το οποίο ενδεχόμενα έχει κάνει κάποια σχετική εκπαίδευση.

Στη διάρκεια του θεσμού, υπήρξαν εταιρείες που διακρίθηκαν χωρίς να διαθέτουν Διεύθυνση Διαχείρισης Ανθρώπινου Δυναμικού. Τι είχαν; Είχαν τη διάθεση, το κέφι αλλά και την υποστήριξη του Διευθύνοντος Συμβούλου για την ανάπτυξη στρατηγικών διαχείρισης ανθρώπων. Οι καλές πρακτικές μπορούν να δημιουργηθούν από όλους, από τη διεύθυνση marketing, από τη διεύθυνση δημοσίων σχέσεων, από το administration της εταιρείας, από όλους, χρειάζεται βασικά να υπάρχει η διάθεση και το όραμα.

HR Professional: Νέα προσθήκη στο θεσμό αποτελούν και κάποια ειδικά βραβεία. Πείτε μας μερικά πράγματα για αυτά.

Δημήτρης Γκανούδης: Τα ειδικά βραβεία δίνονται για πρώτη φορά με την ευκαιρία των 10 χρόνων του θεσμού. Είναι μία διαδικασία την οποία πιθανότατα θα υιοθετήσουμε μελλοντικά βραβεύοντας κάθε φορά διαφορετικές πρακτικές. Φέτος, τα ειδικά βραβεία είναι τρία. Έχουν να κάνουν με την εκπαίδευση, η οποία είναι σχετική με την ανάπτυξη των εργαζομένων, την εσωτερική επικοινωνία και την αποτελεσματικότητά της και τέλος με το σεβασμό της διαφορετικότητας.


HR Professional: Διαπιστώνουμε ότι φέτος στις 20 εταιρείες από τις δύο κατηγορίες που υπήρχαν κάθε χρόνο, οι 9 είναι καινούργιες. Πώς ερμηνεύεται αυτό μεσούσης της κρίσης;

Δημήτρης Γκανούδης: Αυτό παρατηρείται κάθε χρονιά. Η στατιστική έχει περίπου ως εξής: κάθε χρόνο το 50% των επιχειρήσεων που βραβεύονται είναι καινούργιες. Υπάρχει μία «μαγιά» εταιρειών οι οποίες παραμένουν από τη προηγούμενη χρονιά ή έχουν ξανασυμμετάσχει στο παρελθόν, αλλά ταυτόχρονα συμμετέχουν και αρκετές εταιρείες για πρώτη φορά. Αυτό το στοιχείο το θεωρώ πολύ θετικό. Ωστόσο, γεννάται το ερώτημα γιατί δεν έχουμε φέτος περισσότερες συμμετοχές από αυτές που συμμετείχαν και παλαιότερα.

Μία από τις απαντήσεις νομίζω είναι ότι πιθανόν να φοβήθηκαν, καθώς, εξαιτίας της οικονομικής κρίσης, δεν προχώρησαν στις συνηθισμένες αυξήσεις μισθών ή ακόμη έχουν προβεί σε μειώσεις τόσο των παροχών όσο και των μισθών, ή ακόμη και των εργαζόμενων, γεγονός που τους έκανε να πιστεύουν ότι δεν έχουν πλέον τις δυνατότητες για να διακριθούν.

Ξέρετε όμως το θέμα είναι το κατά πόσο έχει εγκατασταθεί ειλικρίνεια και εμπιστοσύνη στις σχέσεις εργαζομένων και διοικούντων.

HR Professional: Στη διάρκεια των δέκα ετών πώς διαμορφώνονται οι συμμετοχές;

Δημήτρης Γκανούδης: Στα 10 χρόνια του θεσμού έχουμε 500 συμμετοχές από 300 περίπου εταιρείες. Υπάρχουν οργανισμοί που έχουν λάβει μέρος περισσότερες από μία φορές, με χαρακτηριστικό παράδειγμα την Genesis Pharma, που είναι η μόνη εταιρεία με συμμετοχή και διάκριση για 10 συναπτά έτη. Συνολικά, όλα αυτά τα χρόνια έχουν βραβευτεί 100 εταιρείες (κάποιες αρκετές χρονιές ενώ κάποιες άλλες μόνο μία).

Αξίζει να αναφερθούν δύο πρωτιές σε ευρωπαϊκό επίπεδο: το 2006 η εταιρεία Colgate-Palmolive Hellas και το 2009 η Piscines Ideales. Παρά το γεγονός ότι είμαστε μία μικρή χώρα είναι ενθαρρυντικό στοιχείο ότι κάθε χρόνο 4-5 εταιρείες διακρίνονται στην Ευρώπη και μέχρι σήμερα 25 διαφορετικές εταιρείες από την Ελλάδα έχουν διακριθεί πανευρωπαϊκά.

Είναι, επίσης, πολύ σημαντικό το ότι κάθε χρόνο αυξάνεται ο μέσος όρος βαθμολογίας, επιβεβαιώνοντας την ολοένα και μεγαλύτερη προσπάθεια των οργανισμών. Σε αυτό δεν συμβάλλουν μόνο οι απαντήσεις των εργαζομένων αλλά και ο τρόπος που μία εταιρεία εκθέτει, εφαρμόζει και παρακολουθεί τις πρακτικές της, κάτι το οποίο εξελίσσεται και βελτιώνεται με τον καιρό.

Μέσω της συμμετοχής τους στην έρευνα Best Workplaces, οι επιχειρήσεις έχουν τη δυνατότητα αλληλεπίδρασης με άλλες εταιρείες, έρχονται σε επαφή με πρακτικές τις οποίες πιθανότατα δεν γνώριζαν με αποτέλεσμα να βελτιώνονται εσωτερικά. Αυτό είναι ένα σημείο που αναγνωρίζουμε την επίτευξη του στόχου μας και μας κάνει υπερήφανους.

HR Professional: Ποια κατηγορία είναι η πιο «δημοφιλής»;

Δημήτρης Γκανούδης: Αυτή των 50-250 εργαζομένων, όπου παρατηρείται ένας «συνωστισμός». Είναι η πιο δυναμική κατηγορία μας, με την έννοια ότι αποτελείται από εταιρείες που ουσιαστικά εμφανίζουν το πιο ανταγωνιστικό περιβάλλον.

Από τη μία πλευρά είναι αρκετά μεγάλες για να έχουν όλη την οργανωτική δομή, έχουν δημιουργήσει Διεύθυνση Ανθρώπινου Δυναμικού, είναι «υποχρεωμένες» να εφαρμόζουν κάποιες τυπικές διαδικασίες εξαιτίας του μεγέθους τους και από την άλλη δεν αντιμετωπίζουν τόσο μεγάλες δυσκολίες στη διαχείριση της εσωτερικής επικοινωνίας, μπορούν πιο εύκολα να καλλιεργούν τη συντροφικότητα και το αίσθημα του «ανήκειν». Μπορούν να μαζευτούν όλοι σε μια αίθουσα!

Φέτος, κάποιες εταιρείες της συγκεκριμένης κατηγορίας δυσαρεστήθηκαν, καθώς ενώ εμφάνισαν καλύτερη βαθμολογία σε σχέση με το παρελθόν δεν κατάφεραν να βραβευτούν. Ο λόγος είναι ότι αυξήθηκε ο μέσος όρος βαθμολογίας αφού είχαμε πολύ καλύτερα αποτελέσματα ειδικά σε αυτήν την κατηγορία. Και αυτό δεν είναι ένα τυχαίο γεγονός.

Είναι ενδεικτικό της εποχής μας ότι οι εργαζόμενοι εκτιμούν και αναγνωρίζουν πολύ περισσότερο, συνθήκες και παροχές, τις οποίες θεωρούσαν δεδομένες στην επιχείρηση. Όταν βλέπουνε ότι άλλοι εργαζόμενοι (φίλοι, συνάδελφοι, συγγενείς σε άλλες εταιρείες), χάνουν τη δουλειά τους, δεν πληρώνονται στην ώρα τους, αντιμετωπίζονται άδικα κτλ, ενώ οι ίδιοι βρίσκονται σε μία εταιρεία που προσπαθεί να τηρήσει πλήρως (και το κάνει συνήθως) τις τυπικές της υποχρεώσεις, τότε αρχίζουν και εκτιμούν διαφορετικά κάποια πράγματα. Η αλήθεια είναι ότι, η «χειρότερη» εταιρεία που συμμετέχει στην έρευνα μας, είναι πολύ καλύτερη από τη μέση εταιρεία της ελληνικής αγοράς.

Επίσης, στη φετινή έρευνα παρατηρήθηκε αύξηση του ποσοστού συμμετοχής των εργαζομένων, ενδεικτικό της σημασίας που δείχνει το ανθρώπινου δυναμικό σε σχετικές ενέργειες. Εμείς, προτρέπουμε τις εταιρείες να παρουσιάζουν τα αποτελέσματα της έρευνας στους εργαζομένους τους, σαν ελάχιστη αναγνώριση και ευχαριστώ για τη συμμετοχή και την κατάθεση των απόψεών τους.


HR Professional: Αυτό το συστήνετε και στις εταιρείες που δεν διακρίθηκαν;

Δημήτρης Γκανούδης: Κυρίως σε αυτές. Και φυσικά στους οργανισμούς που διακρίθηκαν. Καμιά εταιρεία δεν είναι τέλεια. Ακόμα και οι οργανισμοί με εξαιρετικό εργασιακό περιβάλλον έχουν τις «γκρίζες» τους περιοχές. Ο εργαζόμενος καταθέτει την άποψή του και αξιολογεί την εταιρεία του, όμως θέλει να μάθει τα αποτελέσματα για να δει εάν εισακούσθηκε και εάν η εταιρεία επιδιώκει να βελτιωθεί στον τομέα που «χωλαίνει».

Επειδή συχνά υπάρχει τάση για απόκρυψη των «μεμπτών» σημείων, το πρώτο πράγμα που συμβουλεύουμε τους οργανισμούς είναι να συζητούν «ανοικτά» και να αντιμετωπίζουν τα προβλήματα αφού έτσι και αλλιώς συζητιούνται και διογκώνονται στους «διαδρόμους». Το να αναζητήσεις το πρόβλημα και να δεσμευτείς για την αντιμετώπισή του είναι μια επένδυση από τη μεριά της εταιρείας. Έχει κόστος, απαιτεί ενέργεια και δέσμευση αλλά είναι σίγουρο ότι αποτελεί και έχει εξασφαλισμένο ROI.

HR Professional: Έχει επηρεάσει η κρίση αρνητικά το θεσμό; Έχετε λιγότερες συμμετοχές;

Δημήτρης Γκανούδης: Οι συμμετοχές κρατιούνται σταθερές και το γεγονός ότι αναπτύξαμε και μία καινούργια κατηγορία φέτος δόθηκε μία δυναμική στις συμμετοχές. Από την άλλη πλευρά, λόγω ότι ο θεσμός Great Place to Work® είναι ανερχόμενος θα περιμέναμε αύξηση με μεγαλύτερη συμμετοχή.

Να το πω διαφορετικά, έχουμε πολύ φλερτ, αλλά δεν συνάπτουμε σχέσεις! Αισθανόμαστε κάθε χρόνο ότι όλο και περισσότεροι μας γνωρίζουν, μας αναγνωρίζουν, μας συγχαίρουν, μας διαβάζουν, μας παρακολουθούν, ξέρουν τη δουλειά μας κτλ, αλλά αναβάλουν την προσέγγιση.

Και το θέμα δεν είναι οικονομικό, δεν είναι θέμα κόστους συμμετοχής. Είναι ότι συχνά οι εταιρείες φοβούνται το μετά, δηλαδή τη δέσμευση,  όχι με εμάς αλλά με τους εργαζομένους τους καθώς μια έρευνα, ενέχει και είναι και μια υπόσχεση βελτίωσης και πρέπει κανείς να είναι έτοιμος να δώσει συνέχεια. Και πολλές εταιρείες δεν είναι έτοιμες για αυτό.

Ωστόσο, αυτό που πρέπει να καταλάβουν είναι ότι δεν είναι απαραίτητο να κάνεις προσλήψεις ή να έχεις καλά οικονομικά αποτελέσματα για να έχεις καλό εργασιακό περιβάλλον. Είναι απαραίτητο όμως να εγκατασταθούν σχέσεις εμπιστοσύνης. Και εμείς σε αυτό αποβλέπουμε και θέλουμε να βοηθήσουμε.

HR Professional: Ποιες είναι οι επόμενες κινήσεις του Great Place to Work®;

Δημήτρης Γκανούδης: Στις 25 Ιουνίου του 2012, θα πραγματοποιηθεί το επόμενο συνέδριο μας. Αναζητούμε και ευελπιστούμε να έχουμε εξαιρετικούς ομιλητές από Best Workplaces εταιρείες που δραστηριοποιούνται σε χώρες οι οποίες έχουν περάσει και ξεπεράσει την κρίση, όπως π.χ. η Αργεντινή. Θέλουμε να μάθουμε από πρώτο χέρι τι έγινε, πώς έγινε, πώς αντιμετωπίστηκε και πώς ξεπεράστηκε η «θύελλα» της οικονομικής κρίσης. Τι έμαθαν οι καλές εταιρείες από την περιπέτειά τους. Πολύ Σύντομα θα έχουμε νεότερα πάνω σε αυτό.

 Κατηγορία πάνω από 251 εργαζόμενοι  Κατηγορία 50- 250 εργαζόμενοι  Κατηγορία 20- 49 εργαζόμενοι
 1  Αθηναϊκή Ζυθοποιία  1  Medtronic Hellas  1  LAMDA Hellix Data Centers
 2   Kleemann  2  GE Healthcare  2  SAS Institute
 3  Club Hotel Casino Loutraki  3  LeasePlan Hellas  3  1-Source Aero Services
 4  Διαμαντής Μασούτης Α.Ε.  4  Data Communication  4  Edenred
 5   Leroy Merlin  5  JTI  5  Sprint Integrated Communications
 6  Pharmathen  6  MARS Hellas    
 7  Παπαστράτος  7  General Mills    
 8  Όμιλος Henkel-Rilken  8  Genesis Pharma    
 9  Κωτσόβολος / Dixons South-East Europe  9  International Life Α.Ε.Α.Ζ.    
 10   Ελληνοαμερικανικόν Εκπαιδευτικόν Ίδρυμα (Κολλέγιο Αθηνών-Κολλέγιο Ψυχικού)  10  British American Tobacco Hellas    

Ειδικά Βραβεία

  • Σεβασμό της Διαφορετικότητας και Ίσων Ευκαιριών – το βραβείο δόθηκε στην εταιρεία Kleeman.
  • Συστηματική και Αποτελεσματική Επικοινωνία – το βραβείο παρέλαβε η εταιρεία Αθηναϊκή Ζυθοποιία.
  • Εκπαίδευση με στόχο την προσωπική ανάπτυξη των εργαζομένων – το βραβείο δόθηκε στην εταιρεία JTI.