Με τις έρευνες να αναδεικνύουν τους κατόχους μεταπτυχιακών τίτλων σπουδών πιο ασφαλείς στις θέσεις εργασίας αλλά και με καλύτερες προοπτικές εξέλιξης, δεν είναι λίγα τα στελέχη που αποφασίζουν να επενδύσουν σε περαιτέρω σπουδές. Αλλά και όσοι βρίσκονται εκτός αγοράς εργασίας αξιοποιούν το χρόνο επιλέγοντας να εκπαιδευτούν είτε μέσω σεμιναρίων είτε μέσω μεταπτυχιακών προγραμμάτων. Πώς μπορεί η συνέχιση των σπουδών να επηρεάσει το άτομο και την καριέρα του;

Ο βασικός λόγος που κάποιος αποφασίζει να παρακολουθήσει ένα μεταπτυχιακό πρόγραμμα σπουδών είναι η βελτίωση των προοπτικών του. Είτε σε επαγγελματικό είτε σε προσωπικό επίπεδο. Η οικονομική κρίση που ταλανίζει τη χώρα μας τα τελευταία χρόνια δεν έχει αφήσει ανεπηρέαστο κανένα από τα προαναφερθέντα επίπεδα. «Αν και η κρίση έπληξε καίρια τα μεταπτυχιακά προγράμματα στην αρχή της, τα τελευταία 2 χρόνια παρατηρείται μια σημαντική άνοδος ειδικά στα MSc και part- time προγράμματα» εξηγεί ο Δρ. Κυριάκος Κυριακόπουλος, Αντιπρύτανης Ακαδημαϊκών Προγραμμάτων, Ακαδημαϊκός Διευθυντής του ALBA – EUROBANK MBA in Financial Services και Αν. Καθηγητής Στρατηγικής και Μάρκετινγκ, ALBA Graduate Business School at The American College of Greece και συνεχίζει: «Ο κλάδος της εκπαίδευσης βρήκε μια νέα ισορροπία για να επιβιώσει με βασικό άξονα, την προσφορά εκτεταμένων υποτροφιών για τη στήριξη των φοιτητών. Για νεαρούς αποφοίτους χωρίς εργασιακή εμπειρία, τα MSc προσφέρουν τη δυνατότητα να πλασαριστούν στην αγορά εργασίας με καλύτερους όρους. Οι ήδη εργαζόμενοι υποψήφιοι επιλέγουν ΜΒΑs για να καλλιεργήσουν τις διαπροσωπικές δεξιότητες, π.χ. ηγεσία, που είναι κρίσιμο στοιχείο στην ανέλιξη τους».

Πλεονεκτήματα
Μπορείτε να κινηθείτε ανοδικά σε επίπεδο σταδιοδρομίας: Είτε αναζητάτε εργασία ή ελπίζοντας να προωθηθείτε στο πλαίσιο του ρόλου σας, ένα μεταπτυχιακό μπορεί να σας βοηθήσει να φτάσετε το στόχο σας. Μπορείτε να επιλέξετε να αναβαθμίσετε τις ικανότητές σας αποκτώντας προσόντα χρήσιμα στον τομέα δράσης σας ή να χρησιμοποιήσετε ένα πρόγραμμα όπως ένα MBA για να στοχεύσετε σε μια διοικητική θέση. Για νέους πτυχιούχους, ένα μεταπτυχιακό πρόγραμμα σπουδών μπορεί να είναι ο μόνος τρόπος για να εξασφαλίσουν τον πολυπόθητο εργασιακό ρόλο στον κλάδο της επιλογής τους.

Μπορείτε να αλλάξετε την καριέρα σας: Τα μεταπτυχιακά μαθήματα παρέχουν, επίσης, και μια ευκαιρία για αλλαγή πλεύσης στην καριέρα σας. Για παράδειγμα, μπορεί να έχετε σπουδάσει νομική στο προπτυχιακό επίπεδο, αλλά να θέλετε να ανταλλάξετε την αίθουσα του δικαστηρίου για μια αίθουσα διδασκαλίας. Μπορείτε να χρησιμοποιήσετε τις μεταπτυχιακές σπουδές για να κάνετε λιγότερο δραστικές κινήσεις, όπως η μετάβαση από τις επικοινωνίες στο μάρκετινγκ. Παρόλο που μπορείτε να σπουδάσετε οποιοδήποτε πεδίο σας αρέσει σε μεταπτυχιακό επίπεδο, ορισμένα επιμέρους μαθήματα απαιτούν από τους σπουδαστές να έχουν ένα σχετικό πτυχίο, οπότε αυτό είναι κάτι που θα πρέπει να λάβετε υπόψη σας.

Υπάρχει ένα μεταπτυχιακό πρόγραμμα που ταιριάζει σε όλους: Ενδέχεται οι υποψήφιοι φοιτητές να μην γνωρίζουν τις πολλαπλές επιλογές που υπάρχουν σε μεταπτυχιακό επίπεδο. Αυτό σημαίνει ότι το πιο πιθανό είναι να υπάρχει ένα μεταπτυχιακό που ταιριάζει και καλύπτει τις ανάγκες του καθενός. Μπορείτε να επιλέξετε ένα μεταπτυχιακό πιστοποιητικό διάρκειας έξι μηνών για να είναι η επιστροφή σας στη μελέτη και στις σπουδές πιο ομαλή ή ένα μεγαλύτερο σε διάρκεια μεταπτυχιακό αν θέλετε να αλλάξετε την κατεύθυνση της καριέρας σας. Τα μεταπτυχιακά προγράμματα μπορεί να είναι, επίσης, πολύ ευέλικτα και να απευθύνονται σε φοιτητές μέσω της πλήρους απασχόλησης, της μερικής απασχόλησης, της εξ αποστάσεως εκπαίδευσης κ.λπ.

Αναφορικά με τα πλέον δημοφιλή μεταπτυχιακά προγράμματα ο Κ. Κυριακόπουλος αναφέρει τα εξής: «Κλαδικά ΜSc π.χ. στο Tourism Management and Shipping Management, παρουσιάζουν εντυπωσιακή ζήτηση λόγω και της προοπτικής αυτών των δυο κλάδων. Επίσης, μεταπτυχιακά προγράμματα εξειδίκευσης τα οποία καλύπτουν βασικές λειτουργίες της επιχείρησης όπως Marketing, Human Resources, Finance, Risk Management, παραμένουν σταθερές αξίες για την είσοδο στην αγορά εργασίας. Μια προσεκτικά επιλεγμένη σχολή μπορεί να αποσβέσει την επένδυση με πολλούς διαφορετικούς τρόπους πέρα από ένα καλό μισθό ή ένα ταιριαστό εργασιακό περιβάλλον».

Μειονεκτήματα
Τα μεταπτυχιακά προγράμματα μπορεί να είναι ακριβά: Οι φοιτητές πληρώνουν γενικά το σύνολο των διδάκτρων σε μεταπτυχιακό επίπεδο, πράγμα που σημαίνει ότι τα δίδακτρα μπορεί να είναι ακριβά. Μπορεί επίσης να χρειαστεί να χρηματοδοτήσουν πρόσθετες δαπάνες όπως εκπαιδευτικά ταξίδια, τα οποία είναι κοινά σε μεταπτυχιακά προγράμματα που αφορούν τη διαχείριση επιχειρήσεων.

Θα χρειαστεί να κάνετε θυσίες: Είτε αυτό σημαίνει να εγκαταλείψετε το πλήρους απασχόλησης εισόδημα ή να απασχολείστε Σαββατοκύριακα μακριά από φίλους και οικογένεια. Εκτός από τις ώρες που θα περνάτε σε μια τάξη, θα πρέπει να αφιερώσετε σημαντικό μέρος από τον ελεύθερο χρόνο σας για ανεξάρτητη μελέτη. Η διαχείριση ανταγωνιστικών προτεραιοτήτων μπορεί να είναι δύσκολη υπόθεση ειδικά αν έχετε φόρτο εργασίας και οικογενειακές υποχρεώσεις. Πριν από την εγγραφή σας σε κάποιο μεταπτυχιακό πρόγραμμα σπουδών είναι σημαντικό να έχετε υποστήριξη από την οικογένεια και τον εργοδότη σας. Για παράδειγμα, μπορεί να χρειαστεί να πάρετε άδεια σπουδών σε περιόδους αιχμής ή μπορεί μια φορά την εβδομάδα να χρειάζεται να φύγετε νωρίτερα από τη δουλειά σας για να παρακολουθήσετε κάποιο μάθημα.

Οι μεταπτυχιακές σπουδές μπορεί να μην είναι προαπαιτούμενο στον τομέα σας: Ο κανόνας είναι ότι μεταπτυχιακές σπουδές βελτιώνουν τις προοπτικές της εργασίας, αλλά θα πρέπει να εξετάσετε αν αυτό συμβαίνει στον τομέα της δικής σας εργασίας. Μπορεί να είναι πιο σημαντικό να αποκτήσετε επαγγελματική εμπειρία ή το χρόνο να δικτυωθείτε με συναδέλφους εντός και εκτός οργανισμού. Το ίδιο ισχύει και για νέους πτυχιούχους, οι οποίοι θα μπορούσαν να εξετάσουν αν θα πρέπει να αποκτήσουνε εργασιακή εμπειρία αντί να σπεύσουν για μεταπτυχιακές σπουδές πριν έχουν αποφασίσει ποια ακριβώς σταδιοδρομία θέλουν να ακολουθήσουν.


Παράγοντες απόφασης
Αφού κάποιος λάβει την απόφαση για τη συνέχιση των σπουδών του υπάρχουν κάποιοι παράγοντες που πρέπει να εξεταστούν πριν αποφασίσει τι είδους πρόγραμμα μεταπτυχιακών σπουδών του ταιριάζει και οδηγεί ένα βήμα πιο κοντά στους στόχους του.

1. Έρευνα και διδακτέα μαθήματα
Τα μεταπτυχιακά μαθήματα που βασίζονται στην έρευνα είναι σχεδόν όλα μάστερ και διδακτορικά προγράμματα. Συνήθως, διαρκούν περισσότερο από ένα έτος, συνήθως μεταξύ ενός και δύο χρόνια (πλήρους απασχόλησης). Ένα διδακτορικό (PhD) διαρκεί τουλάχιστον τρία χρόνια. Το θέμα που πρέπει να μελετηθεί καθορίζεται από τους τομείς ενδιαφέροντος του φοιτητή αλλά σημαντική είναι και η γνώμη του επόπτη καθηγητή. Εάν επιλέξετε ένα μεταπτυχιακό που βασίζεται στην έρευνα θα πρέπει να εξετάσετε τη φήμη του ιδρύματος στη συγκεκριμένη έρευνα αλλά και την ποιότητα της εποπτείας, καθώς αυτοί οι παράγοντες θα είναι το κλειδί για την μακροπρόθεσμη επιτυχία.

Τα διδακτέα μαθήματα συνήθως οδηγούν σε πιστοποιητικό, δίπλωμα ή master. Tο πιστοποιητικό μαθημάτων έχει συνήθως μικρότερη βαρύτητα από το δίπλωμα και τα προγράμματα μάστερ. Τα δύο τελευταία συνήθως διαρκούν ένα έτος – είτε ένα ακαδημαϊκό έτος (Σεπτέμβριος-Ιούνιος) ή 12 μήνες (Σεπτέμβριος-Σεπτέμβριος). Ορισμένα προγράμματα master διευκολύνουν τη συνέχιση σε ένα διδακτορικό. Τα διδακτέα μεταπτυχιακά μαθήματα μπορεί να είναι η συνέχιση της περιοχής των σπουδών σας ή μια εντελώς άλλη περιοχή σπουδών. Η στροφή προς ένα διαφορετικό αντικείμενο από αυτό των βασικών σπουδών είναι μάλλον η πιο δημοφιλής πρακτική.

2. Τρόποι μελέτης
Υπάρχουν μεταπτυχιακά μαθήματα διαφορετικού τύπου. Τα βασικά περιλαμβάνουν την πλήρη απασχόληση, τη μερική απασχόληση και την και εξ αποστάσεως εκπαίδευση. Η απόφαση για το ποια μορφή εκπαίδευσης θέλετε εξαρτάται αποκλειστικά από τις προσωπικές σας περιστάσεις. Οι ερωτήσεις που θα πρέπει να θέσετε στον εαυτό σας περιλαμβάνουν: Θέλω να δουλεύω παράλληλα με τις σπουδές; Μια σειρά μαθημάτων μερικής απασχόλησης θα διευκολύνει αυτό και αν έχετε σχετική επαγγελματική εμπειρία το βιογραφικό σας θα ενισχυθεί σημαντικά με το συνδυασμό των δύο. Έχω αρκετή πειθαρχία για μια σειρά μαθημάτων εξ αποστάσεως εκπαίδευσης;Είμαι σε θέση να αναλάβω τον πλήρη κύκλο του χρόνου – έχω άλλες υποχρεώσεις (οικογένεια, εργασία κ.λπ.);

3. Λόγοι επιλογής
Οι κύριοι λόγοι για τους οποίους οι άνθρωποι επιλέγουν να σπουδάσουν περαιτέρω είναι οι εξής: Για να διευρύνουν τις γνώσεις τους σε μια συγκεκριμένη περιοχή, δηλαδή επειδή ενδιαφέρονται για το θέμα. Για την επίτευξη της εξέλιξης της σταδιοδρομίας ή για να κινηθούν πιο γρήγορα στο επάγγελμα που έχουν επιλέξει. Για να διευκολυνθεί η αλλαγή σταδιοδρομίας. Η στροφή προς ένα διαφορετικό αντικείμενο από αυτό των βασικών σπουδών σε αυτήν την περίπτωση είναι εξόχως σημαντική.

4. Οι προοπτικές της απασχόλησης
Οι κάτοχοι μεταπτυχιακού έχουν πιο εξειδικευμένες γνώσεις και έτσι διαφοροποιούνται από τον ανταγωνισμό. Οι εργοδότες, ειδικά το τελευταίο διάστημα στοχεύουν στους αποφοίτους μεταπτυχιακών προγραμμάτων. Όλα τα μαθήματα παρέχουν μια ευκαιρία για δικτύωση και αύξηση του αριθμού των επαφών, στοιχεία που αποτελούν το κλειδί της επιτυχίας για την αναζήτηση εργασίας. Η διαδικασία παρακολούθησης ενός μεταπτυχιακού προγράμματος συνήθως έχει ως αποτέλεσμα οι φοιτητές να αποκτήσουν σχετικές με την εργασία δεξιότητες, π.χ. διαχείριση του χρόνου, έρευνα και παρουσίαση αυτών των δεξιοτήτων κ.λπ.

5. Άλλα θέματα
Για να συνεχίσετε τις σπουδές σας, θα πρέπει να έχετε μια φυσική ικανότητα για το θέμα. Ιδανικά, θα πρέπει επίσης να είστε αρκετά βέβαιοι ότι θέλετε να εργαστείτε σε σχετικό τομέα μετά την αποφοίτηση. Θυμηθείτε ωστόσο, ότι η ολοκλήρωση ενός μεταπτυχιακού δεν είναι λευκή επιταγή σε μια συγκεκριμένη περιοχή – θα εξακολουθήσει να υπάρχει μεγάλος ανταγωνισμός!

Αναφορικά με τα κριτήρια επιλογής του κατάλληλου μεταπτυχιακού προγράμματος ο Δρ. Κ. Κυριακόπουλος αναφέρει τα εξής:

1. Καθηγητές: έχουν οι διδάσκοντες ισχυρή ερευνητική και διδακτική εμπειρία από ιδρύματα του εξωτερικού; Προσελκύει επισκέπτες καθηγητές κύρους από το εξωτερικό για να διευρύνουν τους ορίζοντες των φοιτητών;

2. Το μαθησιακό περιβάλλον: Υπάρχουν συνθήκες ουσιαστικής ομαδικής εργασίας στο πρόγραμμα; Είναι διαδραστική η μάθηση; Περιλαμβάνει πραγματικά projects ώστε οι φοιτητές να δημιουργήσουν πρακτικές δεξιότητες; Ποιο είναι το επίκεντρο στη μαθησιακή διαδικασία; Η παθητική γνώση της θεωρίας ή η χρήση της για τη λύση προβλημάτων και αποφάσεων;

3. Γραφείο επαγγελματικής σταδιοδρομίας: Προσφέρει εξατομικευμένες υπηρεσίες (one-one-one) σε κάθε φάση της καριέρας, από τεστ αυτογνωσίας, αναζήτησης εργασίας, προετοιμασίας του βιογραφικού, μέρες καριέρας με επιχειρήσεις, ημερίδες για τις προοπτικές κλάδων και συγκεκριμένων τμημάτων (π.χ. Μάρκετινγκ); Προσφέρει πρόγραμμα εξάσκησης σε συνεντεύξεις και διαπραγματευτικών ικανοτήτων; Προσφέρει ένα οργανωμένο πλαίσιο δικτύωσης με αποφοίτους και τις επιχειρήσεις και recruiters;

Tips

  • Πραγματοποιήστε προσεκτική έρευνα. Το διαδίκτυο είναι ένα εξαιρετικό μέρος για να ξεκινήσετε, αλλά δεν είναι η μόνη διαθέσιμη πηγή πληροφοριών. Προσπαθήστε να βρείτε κάποιον στο πανεπιστήμιο με γνώσεις στο αντικείμενο που σας ενδιαφέρει. Αυτός θα μπορούσε να είναι ένας δάσκαλος, ένας σύμβουλος σταδιοδρομίας ή ένας απόφοιτος.
  • Επισκεφθείτε τα εκπαιδευτικά ιδρύματα τα μαθήματα των οποίων σας ενδιαφέρουν. Κάτι τέτοιο θα σας βοηθήσει να πάρετε μια ιδέα για το πανεπιστήμιο, το τμήμα και την πορεία του ενώ μπορεί να έχετε και την ευκαιρία να γνωρίσετε το προσωπικό και τους φοιτητές.
  • Ερευνήστε την καριέρα κάποιων αποφοίτων των μαθημάτων που σας ενδιαφέρουν για να εξετάσετε που μπορεί να οδηγηθείτε ακολουθώντας ένα συγκεκριμένο μεταπτυχιακό πρόγραμμα.
  • Ελέγξτε εάν χρειάζεστε σχετική επαγγελματική εμπειρία πριν από την έναρξη του μεταπτυχιακού προγράμματος. Μπορεί να είναι ένα ζωτικής σημασίας συμπλήρωμα για τη μελέτη σας, προκειμένου να αποκτήσετε νέες εμπειρίες και να πλαισιώσετε ότι έχετε μάθει. Όταν σκέφτεστε το μέλλον θα διευρύνετε τις επιλογές σας και θα αποφύγετε τον πανικό της τελευταίας στιγμής.
  • Μάθετε πώς το εκπαιδευτικό ίδρυμα υποστηρίζει τους part time φοιτητές. Η επιλογή του part time μπορεί να είναι ένας πολύ καλός τρόπος για να συνδυαστεί μάθηση και εργασία και μπορεί να σας βοηθήσει να αντισταθμίσετε μέρος του κόστους του μεταπτυχιακού προγράμματος.
  • Ερευνήστε το αντικείμενο απασχόλησης που σας ενδιαφέρει. Μπορεί να διαπιστώσετε ότι το συγκεκριμένο μεταπτυχιακό δεν αυξάνει απαραίτητα το ενδιαφέρον ενός εργοδότη. Για παράδειγμα, δεν υπάρχει κάποια ειδοποιός διαφορά ανάμεσα σε αυτούς που υποβάλλουν αίτηση και έχουν ένα πρώτο πτυχίο και σε κάποιον με μεταπτυχιακό τίτλο σπουδών στο ίδιο αντικείμενο.
  • Μην υποθέσετε ότι κάθε πρόγραμμα σπουδών θα σας κάνει τον ιδανικό υποψήφιο για μια θέση εργασίας ή θα βοηθήσει τη σταδιοδρομία σας. Θα πρέπει να αποδείξετε στους εργοδότες ότι έχετε μάθει, και πώς αυτό είναι σχετικό και μπορεί να καλύψει τις ανάγκες της εργασίας.

Viewpoint

To «Master» or not to «Master»?

Αγγελική Παχή, HR Manager, Airfasttickets

Για τη γενιά των 35+ το μεταπτυχιακό ήταν σχεδόν μονόδρομος. Τελείωνες το πρώτο πτυχίο και αυτομάτως όλοι σε ρωτούσαν σε τι θα κάνεις μεταπτυχιακό, σε πιο πανεπιστήμιο κ.τ.λ. Τα χρόνια πέρασαν και οι νεότεροι έρχονται και σε ρωτούν… τελικά αξίζει να κάνω και εγώ μεταπτυχιακό στη σημερινή αγορά, στις τωρινές συνθήκες; Η απάντηση δεν είναι πλέον μονολεκτική. Το μεταπτυχιακό είναι πάντα χρήσιμο αρκεί να είμαστε συνειδητοποιημένοι γιατί το κάνουμε.

Το Μεταπτυχιακό το αποκτούμε για εξειδίκευση
Οι γνώσεις που αποκτά κάποιος από το πρώτο πτυχίο είναι μεν αρκετές άλλα όχι απαραίτητα σε βάθος. Ειδικά οι απόφοιτοι πτυχίων Διοίκησης επιχειρήσεων (πολύ της μόδας στη γενιά μου!) διδασκόμαστε για το πως λειτουργούν τα διάφορα τμήματα της επιχείρησης και στο τελευταίο έτος κάνουμε ένα- δυο ακόμα μαθήματα «εξειδίκευσης» σε κάποιον τομέα. Είναι επόμενο να μην έχουμε καλύψει εκτενώς το γνωστικό αντικείμενο και αποκτώντας ένα μεταπτυχιακό εξασφαλίζουμε μια εξειδίκευση που θα μας βοηθήσει στην αναζήτηση εργασίας.

Ανταγωνιστικότητα
Ακριβώς επειδή μεταπτυχιακό έχουν οι περισσότερο υποψήφιοι σε μια δουλειά, το δικό μας πρέπει να έχει επιλεχθεί έτσι ώστε να μας ξεχωρίζει από τους υπόλοιπους. Πρέπει να βρει κανείς ένα πρόγραμμα σπουδών σε σχέση πάντα με τα δεδομένα της αγοράς. Παράδειγμα, να κάνει κάποιος μάστερ στο μάρκετινγκ μεν αλλά να βρει ένα πρόγραμμα που να συνδυάζει το e-commerce ή και το digital marketing ώστε να ξεχωρίζει από τους υποψήφιους που θα έχουν π.χ. Msc in strategic marketing.

Επαγγελματική εξέλιξη
Δεν είναι λίγα πλέον και τα έμπειρα στελέχη που επιλέγουν ένα μεταπτυχιακό ή ένα diploma σε γνωστικό αντικείμενο που είτε διαπίστωσαν ότι θα είναι επιπλέον εφόδιο στην καριέρα τους είτε για να κάνουν ένα νέο επαγγελματικό βήμα ή ακόμα και για να «προλάβουν» τις εξελίξεις της αγοράς και να παραμείνουν ανταγωνιστικοί. Υπάρχει πάντα και το ενδεχόμενο για κάποιους να μην υπήρχαν αρχικά οι κατάλληλες συνθήκες για την απόκτηση μεταπτυχιακού στα πρώτα βήματα της καριέρας τους αλλά βρέθηκαν σε εταιρείες που εκτίμησαν τις ικανότητες τους και θέλησαν να ενισχύσουν την εξέλιξη τους με την επιδότηση ενός επιπλέον πτυχίου (ναι, ναι υπάρχουν ακόμα κάποιες εταιρείες που ακόμα το κάνουν!)

Συμπέρασμα… Τελικά αξίζει;
Φυσικά και αξίζει! Η απόκτηση ενός μεταπτυχιακού συνήθως συνεπάγεται με έναν υποψήφιο ο οποίος έχει επενδύσει στην προσωπική του ανάπτυξη, είναι ένδειξη ζήλου για μάθηση, είναι δείγμα δημιουργικής ανησυχίας. Να θυμάστε ότι το μεταπτυχιακό προσδίδει αξία στον κάτοχο του και οι εταιρείες πλέον αναζητούν να εντάξουν στο δυναμικό τους στελέχη που έχουν επενδύσει σε πιο εξειδικευμένες γνώσεις και έρευνα πάνω στο αντικείμενο τους!