Το παιχνίδι ήταν κατ’ εξοχήν ένα μέσο διασκέδασης, ευχαρίστησης αλλά και μάθησης. Αντλεί δύναμη από την έμφυτη δίψα του ανθρώπου για ανταγωνισμό και την ανάγκη του να κατανοήσει τη ζωή μέσα από την αφήγηση.

Με την πρόοδο της τεχνολογίας και των μέσων κοινωνικής δικτύωσης δημιουργήθηκε μια νέα διάσταση στο πώς μπορούν να χρησιμοποιηθούν τα παιχνίδια, αυτή του gamification. Τα τελευταία χρόνια η gaming τεχνολογία, χρησιμοποιείται όλο και περισσότερο από τις επιχειρήσεις και έχει ενταχθεί δυναμικά σε λειτουργίες του ανθρώπινου δυναμικού όπως η προσέλκυση και η επιλογή.

Ο όρος gamification, είναι μια ανεπίσημη λέξη, η οποία χρησιμοποιείται για να περιγράψει τη χρήση των στοιχείων του παιχνιδιού σε περιβάλλοντα που δεν έχουν να κάνουν με παιχνίδια, με σκοπό τη βελτίωση της εμπειρίας των χρηστών (Deterding, et al., 2011). Όταν χρησιμοποιείται στο πλαίσιο των επιχειρήσεων, το gamification ορίζεται ως η διαδικασία ενσωμάτωσης της δυναμικής και μηχανικής των παιχνιδιών μέσα σε μια ιστοσελίδα, μια υπηρεσία με σκοπό να οδηγήσει σε συμμετοχή και δέσμευση από τους χρήστες (Bunchball, Inc., 2010). H σύγχρονη αρθρογραφία (Bunchball, Inc., 2010, Laurence, 2014) έχει καταλήξει σε 4 στοιχεία των παιχνιδιών που εφαρμόζονται και στο gamification:

  • Δέσμευση των ανθρώπων: Τα παιχνίδια ενισχύουν την εγγενή επιθυμία του ανθρώπου για ανταγωνισμό, επιτεύγματα και κύρος. Με τη χρήση του gamification, οι χρήστες δεσμεύονται και ενθαρρύνονται να αλληλεπιδράσουν με ένα εργοδότη ή μια εταιρεία.
  • Επιβράβευση και αναγνώριση: Κατά τη διάρκεια μιας gamified διαδικασίας δίνονται πόντοι και βραβεία ως ανταμοιβές στους χρήστες, τα οποία τους οδηγούν σε σειρά κατάταξης.
  • Ανατροφοδότηση: Μέσω των gamified διαδικασιών υπάρχει απευθείας ανατροφοδότηση στις πράξεις-κινήσεις του χρήστη. Με τον τρόπο αυτό, ο παίκτης μπορεί να προσαρμόσει τη στρατηγική του και τις δράσεις του.
  • Κοινότητα: Τα παιχνίδια αποτελούν κοινό ενδιαφέρον για μια κοινότητα ανθρώπων και το έναυσμα να συμμετέχουν σε συζητήσεις για να μοιραστούν τους προβληματισμούς αλλά και τα επιτεύγματά τους.

Στο gamification αποφεύγεται η πλήρης ανάπτυξη ενός παιχνιδιού, κάτι το οποίο οδηγεί και σε μικρότερο κόστος για την εταιρεία που θα το ενσωματώσει σε κάποια διαδικασία της. Η χρήση του gamification δεν επικεντρώνεται μόνο στην διασκέδαση αλλά και στη χρήση της φιλοσοφίας των παιχνιδιών, προκειμένου να ενισχυθεί η αποτελεσματικότητα της διαδικασίας. Δεν αποτελεί δηλαδή μια άλλη –εικονική- πραγματικότητα για τον χρήστη.

Προσέλκυση & Gamification
Η νέα τάση στην προσέλκυση προσωπικού αλλάζει το παραδοσιακό μοτίβο που θέλει πολλούς υποψηφίους να κάνουν αίτηση για δουλειά. Αντιθέτως, προτρέπει τους εργοδότες να κάνουν προσφορές για τους υποψηφίους, σε μια διαδικτυακή δημοπρασία. Διάφορες διαδικτυακές πλατφόρμες προσφέρουν κάτι τέτοιο (π.χ. Ripplehire). Oι εταιρείες καλούνται να δημοσιεύσουν αγγελίες αλλά και να δημιουργήσουν διαγωνισμούς για τους υποψηφίους. Η διαδικασία γίνεται gamified όταν για κάθε σύσταση που έχει ένας υποψήφιος παίρνει διάφορους πόντους ή βραβεία. Ανάλογα με τη συνολική βαθμολογία δημιουργείται και η κατάταξη των υποψηφίων, η οποία είναι εμφανής μέσω των πινάκων κατάταξης (leaderboars)(RippleHire, 2013, Herger, 2013). Οι πίνακες κατάταξης συμβάλλουν στην αίσθηση του ανταγωνισμού και στην ανάγκη για επιτεύγματα (Shergill, 2014).

Επιλογή & Gamification
Μια από τις μεθόδους επιλογής είναι οι συστάσεις. Σε αυτή τη μέθοδο αποφάσισε να εντάξει στοιχεία παιχνιδιού μεγάλη εταιρεία παραγωγής ERP συστημάτων, όπου αποτελείται από 2 εκατ. μέλη, συμπεριλαμβανομένων των συνεργατών, ατόμων εξειδικευμένα σε θέματα ERP και πελατών. Η εταιρεία αυτή δημιούργησε ένα εσωτερικό πρόγραμμα Ανταμοιβής Συνεισφοράς όπου δίνει βραβεία, πόντους και badges (στοιχεία παιχνιδιού) για να ξεχωρίσει τους ενεργούς συνεργάτες, τους μέντορες αλλά και τους ειδικούς σε θέματα ERP, τους οποίους χωρίζει σε κατηγορίες (Platinum, Gold, Silver,Bronze). Ο καθένας έχει δικαίωμα να δώσει πόντους στο συνάδελφο ή συνεργάτη του. Το τμήμα HR, βλέπει ποιοι είναι αυτοί που έχουν συγκεντρώσει τους περισσότερους πόντους για να δημιουργήσει μικρότερες λίστες με βιογραφικά και να καλέσει τους κατάλληλους υποψηφίους για τις διαθέσιμες θέσεις. Αντίστοιχα, οι πελάτες της εταιρείας έχουν πρόσβαση στο σύστημα αυτό όταν αναζητούν κάποιον ειδικό για να τους λύσει ένα τεχνικό θέμα (TalentNeuron, 2013).

Παλαιότερα, μια εταιρεία θα χρησιμοποιούσε το παραδοσιακό δείγμα έργου ως μέθοδο επιλογής ενός προγραμματιστή, βάζοντάς τον να γράψει κάποιο κομμάτι κώδικα. Με το gamification, η διαδικασία αυτή μετατρέπεται σε έναν διαγωνισμό με πόντους, βραβεία και leaderboards όπου ο νικητής προσλαμβάνεται στην εταιρεία ως έπαθλο (Shergill, 2014). Με τον τρόπο αυτό, αυξάνεται η διαφάνεια της διαδικασίας, οξύνεται ο ανταγωνισμός αλλά δίνεται και μια αίσθηση διασκέδασης που αντικαθιστά το άγχος των υποψηφίων.

Πλεονεκτήματα
Με τη χρήση gamified διαδικασιών η εταιρεία δημιουργεί μια δυνατή εικόνα η οποία αναπαράγεται μέσω των ιστοσελίδων κοινωνικής δικτύωσης. Με τον τρόπο αυτό ισχυροποιείται η φήμη και η ελκυστικότητά της και προσελκύει ευκολότερα τους υποψηφίους με τα καλύτερα προσόντα. Ακόμη, ενισχύεται η δέσμευση των υποψηφίων ως προς τη διαδικασία και την ίδια την εταιρεία κάνοντας την εμπειρία του παίκτη πολύ πιο έντονη. Μια καλά σχεδιασμένη στρατηγική που περιέχει gamification έχει ως αποτέλεσμα να ενθαρρύνει τους χρήστες να προσκαλούν και τα οικεία τους πρόσωπα να συμμετέχουν (Asworth, 2013).

Με τον τρόπο αυτό, δημιουργείται η κοινότητα-στοιχείο των παιχνιδιών όπως αναφέρθηκε νωρίτερα. Για τις εταιρείες είναι σημαντικό να υπάρχει μια «έτοιμη» κοινότητα αφού μειώνεται αισθητά το κόστος της προσέλκυσης υποψηφίων και ταυτόχρονα τα άτομα αυτής αποτελούν υποψήφιους που γνωρίζουν καλά την εταιρεία. Την καλή εικόνα της εταιρείας ενισχύει και το γεγονός της ύπαρξης διαφάνειας. Στις gamified διαδικασίες η κατάταξη είναι ορατή από τους υποψηφίους και έτσι αποφεύγονται αμφιβολίες σχετικά με τη διαδικασία. Τέλος, υπάρχει αισθητή μείωση του κόστους.

Αρχικά, στα έξοδα προσέλκυσης συμπεριλαμβάνεται το κόστος διαφήμισης της εταιρείας, αλλά και αυτό της δημοσίευσης αγγελιών (Παπαλεξανδρή & Μπουραντάς, 2003). Με τη χρήση των gamified διαδικασιών οι χρήστες συνήθως καλούνται να μοιραστούν τα αποτελέσματά μέσα την κοινότητά. Έτσι, γίνεται διαφήμιση στην εταιρεία χωρίς κόστος. Εκτός από αυτό, με την έτοιμη βάση υποψηφίων, μέσω των gamified διαδικασιών, μειώνεται το διαχειριστικό κόστος. Αυτό, μπορεί να συμβεί με δύο τρόπους. Πρώτον, με τη ρεαλιστική περιγραφή της θέσης εργασίας μειώνεται ο όγκος των αιτήσεων αφού μόνο όσοι πιστεύουν ότι η θέση ταιριάζει στα προσόντα τους υποβάλλουν αίτηση. Δεύτερον, λόγω της ύπαρξης του πίνακα κατάταξης, μειώνεται «αυτόματα» ο αριθμός των υποψηφίων που θα περάσουν από τη διαδικασία επιλογής (Herger, 2013). Παρόλα αυτά, το φαινόμενο του gamification μετράει μόνο λίγα χρόνια στον χώρο των επιχειρήσεων και υπάρχουν αρκετά ερωτήματα για την εγκυρότητα των gamified διαδικασιών.

*Τα συμπεράσματα, οι γνώμες και οι απόψεις που εκφράζονται στο παρόν κείμενο είναι προσωπικές απόψεις του υπογράφοντος και δεν αποτελούν με κανέναν τρόπο συμπεράσματα, γνωμοδοτήσεις ή απόψεις καμίας εταιρείας από το δίκτυο των εταιρειών μελών της PricewaterhouseCoopers International Limited (PwCIL) και δεν δεσμεύουν με κανέναν τρόπο, καμία από αυτές.