Οδηγεί η ενσυναίσθηση σε πιο υγιή εργασιακά περιβάλλοντα και σε αύξηση της παραγωγικότητας; τι θα γινόταν αν πραγματικά καλλιεργούνταν η συναισθηματική νοημοσύνη και η ενσυναίσθηση στο εταιρικό περιβάλλον;

Τα τελευταία χρόνια, στον κόσμο των επιχειρήσεων και του management ακούγεται ολοένα και περισσότερο η έννοια της συναισθηματικής νοημοσύνης και, ακόμη περισσότερο, της ενσυναίσθησης. Πόσοι managers, κατέχουν τις έννοιες και πόσοι τις εφαρμόζουν, ενώ ηγούνται ομάδων; Πόσο σημαντικό είναι να αναγνωρίζουμε και να εφαρμόζουμε την ενσυναίσθηση στο εργασιακό περιβάλλον, όταν οι έρευνες για ψυχολογική υποστήριξη των εργαζομένων συνεχώς εντείνονται; Αν αντιλαμβανόμασταν και κατανοούσαμε λίγο βαθύτερα τις ανάγκες των εργαζομένων, ποιο θα ήταν το όφελος του εργοδότη και ποιος ο αντίκτυπος στην παραγωγικότητα του εργαζομένου; Τι θα συνέβαινε αν σε κάθε σύγκρουση τα 2 μέρη προσπαθούσαν να αντιληφθούν τη θέση και την οπτική του άλλου και ποιες ανάγκες δεν ικανοποιούνται και οδηγούμαστε σε σύγκρουση και ουσιαστικά έλλειψη επικοινωνίας;

Τι είναι η ενσυναίσθηση;
Η ενσυναίσθηση είναι η προσπάθειά μας να μπούμε στη θέση του άλλου και να κατανοήσουμε τον κόσμο μέσα από τα δικά του μάτια. Αυτό σημαίνει ότι πραγματικά προσπαθούμε να καταλάβουμε τα συναισθήματά του, τα πιστεύω του, τις εμπειρίες του, τις προσδοκίες του, όλα όσα διαμόρφωσαν και διαμορφώνουν τη στάση του στη ζωή. Στην καθημερινή ζωή τείνουμε να συγχέουμε την ενσυναίσθηση με τη συμπάθεια. Ο Ehmann παρατηρεί ότι η έννοια συμπάθεια εμπεριέχει στοιχεία, όπως ο οίκτος και η λύπηση, τα οποία δεν χαρακτηρίζουν την ενσυναίσθηση. Στην ενσυναίσθηση, η συναισθηματική μας κατάσταση είναι ουδέτερη, η ενεργητική ακρόαση παίζει καθοριστικό ρόλο, παρατηρούμε και αναγνωρίζουμε τις ανάγκες και τα συναισθήματα του άλλου χωρίς να κρίνουμε ή απαραίτητα να συμφωνούμε. Απώτερος στόχος της ενσυναίσθησης είναι η σύνδεση των 2 μερών και όχι η συμφωνία!

Η Μη Βίαιη Επικοινωνία
Αξίζει να αναφερθούμε στην πολύ ενδιαφέρουσα σύνδεση των εννοιών της ενσυναίσθησης και της επικοινωνίας από τον Marshall Rosenberg και τη μέθοδο της «Μη βίαιης Επικοινωνίας». Σύμφωνα με τον ίδιο, δίδοντας έμφαση στη βαθιά ακρόαση του εαυτού μας και των άλλων, η μέθοδος της «Μη βίαιης Επικοινωνίας» καλλιεργεί τον σεβασμό, τη φροντίδα και την ενσυναίσθηση και μας γεννά μία αμοιβαία επιθυμία να προσφέρουμε με την καρδιά μας. Πώς δουλεύει η μέθοδος αυτή στα διάφορα εργασιακά περιβάλλοντα; Αρχικά, παρατηρούμε τις πράξεις, οι οποίες παρουσιάζουν την ποιότητα της εργασίας μας και της επικοινωνίας μας με τους συναδέλφους μας. Παρατηρούμε πώς αισθανόμαστε σε σχέση με αυτό που παρατηρούμε. Ποιες είναι οι ανάγκες, οι αξίες, οι επιθυμίες που δημιουργούν τα συναισθήματα και τις αντιδράσεις μας; Τι ζητάει ουσιαστικά η μέθοδος αυτή; Να εκφραζόμαστε με ειλικρίνεια και να ακούμε ενεργητικά με ενσυναίσθηση. Να εστιάζουμε πίσω από τις δηλώσεις που ακούμε, ποιες ανάγκες πιθανόν δεν ικανοποιούνται και εκφράζεται μέσω του θυμού, της άσχημης συμπεριφοράς ή της επίκρισης.
Πώς, όμως, θα αποκτήσουν οι εργαζόμενοι, υφιστάμενοι και προϊστάμενοι, τα soft skills αυτά; Πώς θα τους πείσουμε ότι η παραγωγικότητά τους θα εκτοξευθεί και οι σχέσεις με τους συναδέλφους τους θα γίνουν περισσότερο ποιοτικές; Μονόδρομο αποτελεί, για ακόμη μία φορά, η ορθή εκπαίδευση των εργαζομένων, μέσω της οποίας θα καταφέρουν να αντιληφθούν τη διαφορά που μπορεί να επέλθει στο εργασιακό περιβάλλον, εφαρμόζοντας τις απλές αρχές της ενσυναίσθησης.

Ο ρόλος του HR
Θα μπορούσε, όμως, να απουσιάζει η δική μας συμβολή; Φυσικά και όχι! Τα στελέχη HR σε κάθε επιχείρηση, ας αποτελέσουμε το φωτεινό παράδειγμα εφαρμογής των όρων αυτών, καθώς είναι στην ανθρώπινη φύση μας να απολαμβάνουμε τη διαδικασία του «δούναι και λαβείν» με διάθεση για κατανόηση, απομονώνοντας τις μορφές της «αποξενωτικής επικοινωνίας», που από τα παιδικά μας χρόνια διδαχθήκαμε. Ας κάνουμε την αρχή, δείχνοντας όπου χρειάζεται την ευάλωτη πλευρά μας, διευκολύνοντας την έκφραση των συναισθημάτων μας και την επίλυση συγκρούσεων.