Η επίτευξη εργασιακής ανθεκτικότητας, ιδιαίτερα σε περίοδο οικονομικής ύφεσης, αποτελεί ανάγκη τόσο των εργαζομένων όσο και των επιχειρήσεων, όπως προκύπτει από τις εργασίες του 3ου EAP FORUM.

Το συνέδριο, διοργάνωσε στις 22 Μαρτίου, η εταιρεία Hellas EAP, στο Πολιτιστικό Κέντρο του University of Indianapolis, υπό την αιγίδα του Δήμου Αθηναίων και του Συνδέσμου Διοίκησης Ανθρώπινου Δυναμικού Ελλάδος (Σ.Δ.Α.Δ.Ε.).

Σήμερα, στις νέες οικονομικές, επιχειρηματικές και εργασιακές συνθήκες που διαμορφώνει η διεθνής ύφεση (συγχωνεύσεις-εξαγορές, περικοπή κόστους και μείωση εργαζομένων), οι επαγγελματίες που ασχολούνται με τον ανθρώπινο παράγοντα (Διοίκηση Ανθρώπινου Δυναμικού, επιχειρηματίες, σωματεία εργαζομένων, κρατικοί φορείς) έρχονται καθημερινά αντιμέτωποι με τις αρνητικές συνέπειες των ανωτέρω προκλήσεων στην αποδοτικότητα των εργαζομένων και κατά συνέπεια και στην ανάπτυξη των επιχειρήσεων.

Η διαδικασία ανάκαμψης προϋποθέτει ότι οι επιχειρήσεις και τα στελέχη διαθέτουν ένα συγκεκριμένο πλάνο εκπαίδευσης για την προσαρμογή στα νέα δεδομένα και παρέμβασης για τη διαχείριση των προβλημάτων που θα αναδυθούν.

Όπως προκύπτει από πρόσφατες έρευνες, το 75% των Ευρωπαίων Εργαζομένων πάσχει από εργασιακό στρες, το 30% δηλώνει ότι δεν μπορεί να εργαστεί εξαιτίας στρεσογόνων παραγόντων ενώ τα ανώτερα και ανώτατα στελέχη πλήττονται, σύμφωνα με μελέτη του Διεθνούς Γραφείου Εργασίας, σε ποσοστό 85%.

Σημειώνεται δε ότι ήδη 50% της εργασιακής αποχής συνδέεται με το εργασιακό στρες, το οποίο υπολογίζεται ότι στοιχίζει 20 δις ευρώ το χρόνο στην Ευρωπαϊκή Ένωση, εξαιτίας των απουσιών και των δαπανών υγείας (European Agency for safety and health at work).


Επαγγελματική ανθετικότητα
Η Brenda Blair, κεντρική ομιλήτρια του συνεδρίου και σύμβουλος διεθνών κυβερνητικών και ιδιωτικών οργανισμών και επιχειρήσεων, ανέπτυξε τη σημασία της επαγγελματικής ανθεκτικότητας ως βασικού συστατικού για την επίτευξη επιχειρηματικής ανάπτυξης, επιτυχίας, ανταγωνιστικότητας και κερδοφορίας στις παρούσες συνθήκες.

«Οι εργοδότες οφείλουν να αντιληφθούν τη σχέση μεταξύ των εργαζομένων που δεν διαθέτουν ισορροπία εργασιακής και προσωπικής ζωής και των προβλημάτων παραγωγικότητας» σημείωσε η Β.Blair. Οι επιχειρήσεις οφείλουν να ξεπεράσουν τα επιχειρησιακά μοντέλα που δεν λειτουργούν αποδοτικά. Τα ευρήματα από την εμπειρία επιτυχημένων επιχειρήσεων και οργανισμών καταδεικνύουν ότι η επίτευξη της ανθεκτικότητας και η ενίσχυση της ευεξίας των εργαζομένων πρέπει να συμπεριλαμβάνονται στη στρατηγική και στην κουλτούρα της επιχείρησης.

Στη συνέχεια η Β.Blair, αναφέρθηκε στη συμμετοχή της ως σύμβουλος στην Κυβέρνηση της Κίνας και συγκεκριμένα στην εθνική στρατηγική ψυχοκοινωνικής υγείας 2002 – 2010, που συμπεριλάμβανε τη θεσμοθέτηση των ΕΑΡ (Employee Assistance Programs) στο δημόσιο και ιδιωτικό τομέα. Η Β.Blair ανέλυσε το ρόλο που καλούνται να παίξουν οι Διευθύνσεις Ανθρώπινου Δυναμικού, σε συνεργασία με τις εταιρείες παροχής EAP υπηρεσιών, για την ενίσχυση των οργανισμών στις συνθήκες που διαμορφώνει η διεθνής ύφεση σήμερα για την ανάκαμψη της οικονομίας και τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας των επιχειρήσεων.

Μιλώντας στο συνέδριο, η Δρ. Αναστασία Rush-Παρασκευοπούλου, Γενική Διευθύντρια της HELLAS EAP, της πρώτης εταιρείας που εισήγαγε τα EAP στην Ελλάδα, δήλωσε ότι το χτίσιμο εργασιακής ανθεκτικότητας και η μείωση του οικονομικού κόστους, που σχετίζονται με την υγεία και ασφάλεια στην εργασία, παίζουν πολύ σημαντικό ρόλο στην οικονομική ανάπτυξη και ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων. Γι’ αυτούς τους λόγους τα EAP, διεθνώς, σήμερα βρίσκονται στην κορυφή της ατζέντας των CEO’s, καθώς είναι εξοικειωμένοι με τη χρήση τους σε καταστάσεις κρίσης.

Η Δρ. Α. Rush σημείωσε τη μοναδικότητα αυτών των προγραμμάτων καθώς δεν αφορούν μόνο στους εργαζόμενους ή στις επιχειρήσεις αλλά και στα σωματεία, στις οικογένειες των εργαζομένων και στους κρατικούς φορείς και υπογράμμισε ότι «Τα EAP έχουν γίνει πλέον συνείδηση διεθνώς όχι μόνο από τις κυβερνήσεις, αλλά και από τα σωματεία». Όπως η ίδια ανέφερε «την τελευταία δεκαετία οι ιδιωτικές επιχειρήσεις επένδυσαν το 97% των διαθέσιμων πόρων τους στην τεχνολογική ανάπτυξη και στο management με σκοπό την αύξηση της παραγωγικότητας χωρίς να λάβουν υπόψη τους τον ανθρώπινο παράγοντα στον οποίο επένδυσαν μόνο το 3%».

Τα ανωτέρω έχουν ως αποτέλεσμα την αύξηση εργασιακών ασθενειών (κατάθλιψη, στρες κ.ά.) και των εργατικών ατυχημάτων με συνέπειες όπως η μείωση του ηθικού, της αποδοτικότητας των εργαζομένων και η αύξηση των ιατροφαρμακευτικών δαπανών των επιχειρήσεων. «Στη νέα δεκαετία χρειαζόμαστε ένα νέο μοντέλο ηγεσίας ανθρωποκεντρικού χαρακτήρα που ενισχύει την εργασιακή κουλτούρα για υγιέστερους εργαζομένους και υγιέστερους εργασιακούς χώρους».

Τέλος, η Δρ. Α. Rush έκανε αναφορά στο γεγονός ότι, από το 2001, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (WHO) συστήνει τα ΕΑΡ ως ένα εργαλείο στρατηγικής σημασίας σε περιόδους ύφεσης και προσθέτει «ότι τα ΕΑΡ αποτελούν ένα ολιστικό αυτόνομο σύστημα που έχει τη δική του κουλτούρα και εξειδικευμένη τεχνογνωσία και δεν μπορεί να εφαρμοστεί ως μεμονωμένη υπηρεσία από κάποιον επαγγελματία ψυχικής υγείας ή από εταιρείες που η κύρια δραστηριότητά τους δεν είναι τα ΕΑΡ».

Στη χώρα μας, τα προγράμματα ΕΑΡ εφαρμόζονται την τελευταία πενταετία, κυρίως σε μεγάλους τραπεζικούς οργανισμούς, κερδίζοντας την εμπιστοσύνη των επιχειρήσεων και των εργαζομένων. Στο συνέδριο, παρουσιάστηκε ως βέλτιστη πρακτική (best practice) ΕΑΡ, η εφαρμογή Προγραμμάτων Υποστήριξης και Ενεργητικής Διαχείρισης Υγείας – Ευεξίας των Εργαζομένων από την Εύη Χασαπογιάννη, Manager του τμήματος Εσωτερικής Επικοινωνίας & Οργανωσιακής Υγείας Ανθρώπινου Δυναμικού Ομίλου Πειραιώς.

Ο Εμμανουήλ Βελονάκης, Ιατρός Εργασίας, καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών και Πρόεδρος της εταιρείας Γενική ΕΞ.Υ.Π.Π. Προστασία, προσέγγισε το θέμα του εργασιακού άγχους από την εμπειρία του ιατρού εργασίας. Όπως ο ίδιος ανέφερε, σύμφωνα με έρευνες, το 67,5% των εργαζόμενων δηλώνει ότι καταβάλλεται από συμπτώματα ήπιου στρες, το 22,5% από έντονο και η κατάθλιψη, ως το 2020, θα είναι 2η μεγαλύτερη ασθένεια στο δυτικό κόσμο. Η μείωση της παραγωγικότητας, η απουσία και η αλλαγή εργασίας είναι αποτέλεσμα του εργασιακού στρες και της κατάθλιψης, τα οποία μπορούν να επηρεάσουν αρνητικά την ομαλή λειτουργία μιας επιχείρησης.

Η Σταυρούλα Ζάχου, Ψυχολόγος, πιστοποιημένη εκπαιδεύτρια στη διαχείριση τραυματικών γεγονότων, παρουσίασε ιστορικά τη θεσμοθέτηση των ΕΑΡ στην Αυστραλία και την εισαγωγή τους στον ιδιωτικό και δημόσιο τομέα αλλά και στις Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις. Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στην πυροσβεστική και τα υπόλοιπα σώματα ασφαλείας, αλλά και στην υπηρεσία πολιτικής προστασίας που κάνουν εκτεταμένη χρήση των EAP και κυρίως της υπηρεσίας CISM (Critical Incident Stress Management) σε καταστάσεις φυσικών και άλλων καταστροφών για την υποστήριξη των πληγέντων αλλά και του ανθρώπινου δυναμικού των σωμάτων αυτών.

Χαιρετισμό στο συνέδριο απηύθυναν οι Γιάννης Παπαθεοδώρου, HR Manager της εταιρείας Ελληνικά Πετρέλαια και Αντιπρόεδρος Σ.Δ.Α.Δ.Ε. και Βασίλης Μποτόπουλος, Αντιπρόεδρος του University of Indianapolis και Chancellor του Athens Campus. Μεγάλοι χορηγοί του συνεδρίου ήταν η Τράπεζα Πειραιώς και η ΓΕΠ ΕΞ.Υ.Π.Π. ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ. Υποστηρικτές του συνεδρίου ήταν το University of Indianapolis, Athens Campus και το Kέντρο Eπαγγελματικής Kατάρτισης PrimASPA. Χορηγοί επικοινωνίας ήταν το HR Professional, το People Matters και το kariera.gr.