Η Αθηνά Ταβουλάρη, Regional Manager Νοτιοανατολικής Ευρώπης και Διευθύνουσα Σύμβουλος της Stanton Chase Bucharest, μιλάει στο HR Professional για τα μηνύματα της αγοράς από τις χώρες των Βαλκανίων και για την κατάσταση που επικρατεί στον κλάδο του executive search.

HR Professional: Πώς διαμορφώνεται η επιχειρηματική δραστηριότητα στις χώρες των Βαλκανίων; Ποια είναι η άποψη της Stanton Chase;

Αθηνά Ταβουλάρη: Οι χώρες των Βαλκανίων στις οποίες δραστηριοποιείται η Stanton Chase (Βουλγαρία, Ρουμανία, Σερβία) και ειδικότερα η Ρουμανία, γνώρισαν στο παρελθόν (μέχρι και το Q3 του 2008) εντυπωσιακούς ρυθμούς ανάπτυξης (μέσος ρυθμός ανάπτυξης +-6%). Το 2009, τη χρονιά της οικονομικής κρίσης για τη Βουλγαρία και τη Ρουμανία (και το 2010 για τη Σερβία), παρατηρούμε μία κάμψη της επιχειρηματικής δραστηριότητας, σε τομείς όπως ο τραπεζικός, ο χώρος των αυτοκινήτων, το real estate και ο κατασκευαστικός κλάδος.

Άλλοι τομείς, όμως, όπως η ενέργεια, ο φαρμακευτικός κλάδος και η ευρύτερη βιομηχανία παρουσίασαν το 2009 μία ελαφρά ανοδική πορεία ή έστω μία σταθεροποίηση σε σύγκριση με το 2008. Το 2010 ειδικότερα για τη Ρουμανία, αλλά και για τη Βουλγαρία αποτελεί μία χρονιά περαιτέρω σταθεροποίησης του business, η οποία θα θέσει τις βάσεις για την οικονομική ανάπτυξη που αναμένεται το 2011. Οι προβλέψεις, για παράδειγμα, για το μέσο ρυθμό ανάπτυξης στη Ρουμανία το 2011, επικεντρώνονται μεταξύ 5-8% και θεωρείται ότι η Ρουμανία θα έχει τον υψηλότερο ρυθμό ανάπτυξης στην ευρωζώνη.

Παράλληλα, συζητείται ότι το 2011 ανάμεσα σε όλα τα Ευρωπαϊκά κράτη, οι μόνες χώρες που θα γνωρίσουν ανάπτυξη είναι η Ρουμανία, η Βουλγαρία και η Αλβανία.

HR Professional: Σε ποιους επιχειρηματικούς τομείς υπάρχει μεγαλύτερη ζήτηση στελεχών;

Αθηνά Ταβουλάρη: Η Stanton Chase, μία από τις 10 κορυφαίες εταιρείες επιλογής υψηλόβαθμων στελεχών παγκοσμίως, διαθέτει δυναμική παρουσία στην Ελλάδα και στα Βαλκάνια και συγκεκριμένα στο Βουκουρέστι, στο Βελιγράδι και στη Σόφια με ισάριθμα γραφεία. Τα μηνύματα της αγοράς για το 2010 από τα τοπικά μας γραφεία δείχνουν ξεκάθαρα ότι μεγαλύτερη ζήτηση υψηλόβαθμων στελεχών παρουσιάζεται στο βιομηχανικό τομέα, στην αγορά της τεχνολογίας (κυρίως στις τηλεπικοινωνίες, ειδικά για την αγορά της Ρουμανίας), στα καταναλωτικά προϊόντα, σε venture capital εταιρείες και στην αγορά της ενέργειας.

Ενδεικτικό της αναστροφής του αρνητικού κλίματος είναι το γεγονός ότι οι τράπεζες, των οποίων η δραστηριότητα σε επίπεδο executive search είχε σχεδόν σταματήσει το 2009, αρχίζουν και αναθέτουν ξανά υψηλόβαθμες θέσεις σε εταιρείες όπως η Stanton Chase.

Επίσης, οι Έλληνες επιχειρηματίες και οι μεγάλες Ελληνικές εταιρείες που δραστηριοποιούνται στην αγορά των Βαλκανίων, κατέχουν πλέον μία από τις 5 πρώτες θέσεις σε επίπεδο επενδύσεων κατά μέσο όρο ανά χώρα, κατέχοντας ηγετική θέση στις τηλεπικοινωνίες, στις υπηρεσίες και στον τραπεζικό τομέα.

HR Professional: Πόσο ανταγωνιστική είναι η συγκεκριμένη αγορά σε επίπεδο executive search;

Αθηνά Ταβουλάρη: Η executive search αγορά στα Βαλκάνια παραμένει αρκετά ανταγωνιστική και ίσως ακόμα αδόμητη εν συγκρίσει με την Ελληνική ή ακόμα και την Ευρωπαϊκή αγορά executive search. Παρατηρούμε μία αγορά που διαθέτει αρκετούς freelancers (ίσως περισσότερους από o,τι χρειάζεται) που κατά τη γνώμη μας δεν βοηθούν στην περαιτέρω «εκπαίδευση» της αγοράς σε σχέση με τη συνεργασία με executive search εταιρείες, καθώς και την προστιθέμενη αξία που παρέχει αυτή η συνεργασία.

Η Stanton Chase, κατέχοντας ίσως την ηγετική θέση μεταξύ των εταιρειών του κλάδου μας στα Βαλκάνια, επενδύει εδώ και αρκετά χρόνια στις αγορές των Βαλκανίων προσβλέποντας στην παροχή ποιοτικών υπηρεσιών τόσο προς τους πελάτες μας, όσο και προς τους υποψηφίους μας, καθώς και στην επιπλέον ανάπτυξη και παροχή «εκπαίδευσης» προς την αγορά για τις υπηρεσίες εξεύρεσης υψηλόβαθμων στελεχών.


HR Professional: Πόσο έχει επηρεάσει η κρίση τα Βαλκάνια;

Αθηνά Ταβουλάρη: Οι χώρες των Βαλκανίων – είναι σημαντικό να θυμόμαστε – δεν διέθεταν καμία εμπειρία διαχείρισης οικονομικών κρίσεων, πόσο μάλλον μίας κρίσης αυτής της βαρύτητας και του βάθους. Η ιστορία των συγκεκριμένων κρατών στο τεχνοκρατικό «γίγνεσθαι» δεν ξεπερνά τα 20 χρόνια μετά την κατάρρευση του προηγούμενου status quo. Βάσει αυτού, η ψυχολογία της αγοράς υπέστη σημαντικό πλήγμα, το οποίο είναι ακόμα εμφανές στη Βαλκανική αγορά.

Πιστεύω ότι με την πάροδο του χρόνου όλα αυτά θα αποτελέσουν ένα κακό όνειρο, το οποίο όμως είναι απαραίτητο να αξιοποιήσουμε ενεργητικά σε σχέση με το τι μάθαμε από αυτήν την κρίση. Τι δεν πρέπει να επαναλάβουμε; Πώς μπορούμε να προστατευτούμε από μελλοντικές οικονομικές κρίσεις; Πώς θα θωρακίσουμε τα στελέχη μας; Πώς θα αναπτυχθούμε περισσότερο; Με ποια συστήματα και με ποιες δομές;

Αυτά, πιστεύω, ότι είναι τα καίρια ερωτήματα που θα πρέπει πλέον να τεθούν προς τις μεγάλες εταιρείες που δραστηριοποιούνται στα Βαλκάνια, προκειμένου να διαμορφωθεί ένας μεσοπρόθεσμος σχεδιασμός που θα αποφέρει οφέλη.

HR Professional: Ποιες είναι οι αρχές που πρεσβεύει η εταιρεία σας και ακολουθείτε και εσείς στη δραστηριότητά σας;

Αθηνά Ταβουλάρη: Η Stanton Chase αποτελεί ένα σημαντικό partner μεγάλων, πολυεθνικών κυρίως ή και τοπικών εταιρειών, στην υλοποίηση των στρατηγικών τους μέσω της προσέλκυσης και τοποθέτησης υψηλόβαθμων στελεχών σε C-level ή διευθυντικό επίπεδο. Οι Partners της Stanton Chase στην Ελλάδα και στα Βαλκάνια πρεσβεύουν το τρίπτυχο «international-regional-local», συμμετέχοντας ενεργά σε διεθνή και regional έργα προς όφελος των πελατών μας, καθώς ερχόμαστε σε επαφή καθημερινά με διεθνή ταλέντα και εργαζόμαστε για τον ίδιο πελάτη σε περισσότερες από μία χώρες.

Οι αξίες μας ταυτίζονται με τη βέλτιστη ικανοποίηση του πελάτη (στοχεύοντας και επιτυγχάνοντας μέσα επίπεδα ικανοποίησης πελατών άνω του 90% στην Ελλάδα και στα Βαλκάνια το οποίο αξιολογείται συστηματικά μετά το πέρας κάθε έργου), τη βέλτιστη ικανοποίηση του υποψηφίου (η οποία επίσης αξιολογείται μετά το πέρας κάθε έργου), την επιχειρηματικότητα, την εξωστρέφεια και τη διαρκή βελτίωση, καθώς και την καθιέρωση της διαφάνειας και της αξιοκρατίας στις μεθόδους αξιολόγησης.

Πρόσφατα, επίσης, το γραφείο της Stanton Chase στην Αθήνα (και μητρική εταιρεία των γραφείων της Stanton Chase στα Βαλκάνια και στη Μέση Ανατολή) βραβεύτηκε διεθνώς από τα κεντρικά της εταιρείας ως το καλύτερο γραφείο στον κόσμο σε σχέση με τους δείκτες παραγωγικότητας, υποδομής και συστημάτων διασφάλισης ποιότητας που χρησιμοποιούνται, επιπέδου ικανοποίησης πελατών και υποψηφίων και τέλος ανάπτυξης των ικανοτήτων των στελεχών μας.

HR Professional: Ποια είναι τα πλεονεκτήματα των υπηρεσιών επιλογής υψηλόβαθμων στελεχών που παρέχει η Stanton Chase;

Αθηνά Ταβουλάρη: Η Stanton Chase, μία από τις μεγαλύτερες εταιρείες executive search διεθνώς, εξειδικεύεται σε καθετοποιημένες αγορές, όπως η αγορά των καταναλωτικών προϊόντων, των τραπεζών, της τεχνολογίας, της βιομηχανίας, η φαρμακευτική αγορά, η αγορά της ενέργειας, καθώς επίσης και οι αγορές του logistics και των μεταφορών και η αγορά των professional services.

Η παραπάνω δομή μας επιτρέπει να διαθέτουμε μία εις βάθος γνώση και εξειδίκευση στις εκάστοτε αγορές και να είμαστε σε θέση να αξιολογούμε με ακρίβεια τις δεξιότητες και ικανότητες υψηλόβαθμων στελεχών, διενεργώντας συνεντεύξεις αξιολόγησης βάσει ιδιοτήτων συμπεριφοράς ανά αγορά. Παράλληλα, η εκτενής συνεργασία και η ανταλλαγή γνώσης μεταξύ των γραφείων μας στην Ελλάδα και στα Βαλκάνια, μας επιτρέπει να προσεγγίζουμε και να αξιολογούμε στελέχη από την παγκόσμια αγορά, δουλεύοντας αρκετά με regional φιλοσοφία.

Διαθέτουμε επίσης μία δυνατή ομάδα partners, συμβούλων και researchers ανά χώρα με εξειδίκευση σε κάθε μία από τις παραπάνω αγορές και διατηρούμε πάντα την προσωπική μας εμπλοκή σε όλα τα έργα, εξασφαλίζοντας έτσι τη βέλτιστη ικανοποίηση του πελάτη. Με μακρά παρουσία στην αγορά της Ελλάδας και των Βαλκανίων τα τελευταία δέκα και πλέον χρόνια, είμαστε σε θέση πλέον να διαθέτουμε μία εις βάθος εξειδίκευση στην επιλογή υψηλόβαθμων στελεχών, καθώς και ένα εκτεταμένο δίκτυο επαφών στην Ελλάδα και στα Βαλκάνια.

Η ποιότητα των παρεχομένων υπηρεσιών και οι επιτυχείς τοποθετήσεις γνωστών στελεχών σε διάφορες C-level θέσεις, καθώς και οι συνεργασίες μας με τις top εταιρείες ανά κλάδο μας επιτρέπουν να αναπτύσσουμε σχέσεις εμπιστοσύνης και στενής συνεργασίας με τις μεγαλύτερες εταιρείες ανά χώρα.

Παράλληλα, διενεργούμε αρκετές μελέτες/έρευνες ανά χώρα σε συγκεκριμένα target groups, όπως η αγορά των CEOs, των γυναικών σε υψηλόβαθμές θέσεις κτλ που μας επιτρέπουν να διατηρούμε την ηγετική μας θέση στην executive search αγορά στην Ελλάδα και στα υπόλοιπα Βαλκάνια.