Γεράσιμο Κουβαρά, Corporate Engagement Strategist, World Human Forum
Τι ρόλο παίζουν οι αξίες στην ηγεσία, τη συνεργασία και την οργανωσιακή ανάπτυξη; Ο Δρ. Γεράσιμος Κουβαράς παρουσιάζει το Inner Values Incubator (IVI), το πλαίσιο που αναπτύχθηκε από το World Human Forum για να φέρει τις αξίες πιο κοντά στη δράση μέσα στους οργανισμούς.
Με αφορμή ένα πρόσφατο masterclass στο Alba Graduate Business School, όπου παρουσίασε το IVI σε στελέχη επιχειρήσεων και ακαδημαϊκούς, συναντήσαμε τον Δρ. Γεράσιμο Κουβαρά. Ο συνδημιουργός του IVI, μιλά για το πώς το μοντέλο μπορεί να συμβάλει σε μία πιο συνειδητή προσέγγιση της ηγεσίας, της συνεργασίας και της οργανωσιακής ανάπτυξης.
Ας ξεκινήσουμε από τα βασικά: τι είναι το Inner Values Incubator και ποια ανάγκη οδήγησε το World Human Forum στην ανάπτυξή του;
Γεράσιμος Κουβαράς: Το IVI είναι ένα μοντέλο αυτοστοχασμού και ανάπτυξης που σχεδιάσαμε μαζί με τη Δρ. Ειρήνη Παπαληγούρα, στο πλαίσιο του World Human Forum, για να βοηθήσει τους ανθρώπους να αναγνωρίσουν τις αξίες που τους κινητοποιούν και να δουν πώς αυτές μπορούν να συνδεθούν με ουσιαστική δράση.
Η αφετηρία μας ήταν μία διαπίστωση που γίνεται όλο και πιο επίκαιρη: ζούμε σε έναν κόσμο πολλαπλών και αλληλένδετων κρίσεων, αλλά συχνά επιχειρούμε να τις αντιμετωπίσουμε μόνο με εξωτερικά εργαλεία –με στρατηγικές, τεχνικές λύσεις ή οργανωσιακές παρεμβάσεις.
Πολύ λιγότερο εξετάζουμε τον εσωτερικό άξονα που επηρεάζει τις επιλογές μας: τι θεωρούμε σημαντικό, τι μας κινητοποιεί, πώς νοηματοδοτούμε την ευθύνη και τη δράση.
Το World Human Forum δημιουργήθηκε ακριβώς μέσα από αυτή την ανάγκη να συνδεθεί ο εσωτερικός κόσμος του ανθρώπου με τις μεγάλες προκλήσεις της εποχής. Σε αυτό το πλαίσιο, ο Δελφικός Κύβος αποτέλεσε για εμάς μία σημαντική πηγή έμπνευσης: ένα εργαλείο νοηματοδότησης που προτείνει μία πιο ολιστική προσέγγιση της πραγματικότητας, υπερβαίνοντας τα παραδοσιακά silos γνώσης και φέρνοντας σε διάλογο πεδία όπως η βιωσιμότητα, η δημοκρατία, η εκπαίδευση, η εσωτερική ανάπτυξη, η επιστήμη και η τέχνη. Αυτή η λογική επηρέασε ουσιαστικά και τη φιλοσοφία του IVI.
Το IVI στηρίζεται σε μία διεπιστημονική θεμελίωση, αντλώντας από την ψυχολογία, την κοινωνιολογία, την ηθική και την οικολογία, ώστε να μπορεί να συνδέει τόσο την προσωπική όσο και τη συστημική διάσταση της ανθρώπινης δράσης. Δεν είναι ένα εργαλείο που αποδίδει ταμπέλες, ούτε ένα τεστ που λέει στους ανθρώπους ποιοι είναι. Είναι μία αφετηρία για βαθύτερη κατανόηση: τι έχει πραγματική σημασία για τον καθένα και πώς αυτό μπορεί να μεταφραστεί σε πιο συνειδητές επιλογές, σχέσεις και μορφές συμμετοχής, τόσο στην εργασία όσο και στην κοινωνία.
Στο σύγχρονο επιχειρηματικό τοπίο, όπου τα μοντέλα ηγεσίας μεταβάλλονται διαρκώς, ποιο κενό έρχεται να καλύψει το IVI στον τρόπο με τον οποίο οι οργανισμοί αναπτύσσουν σήμερα τα στελέχη τους;
Θα έλεγα ότι το βασικό κενό βρίσκεται εδώ: συχνά δουλεύουμε περισσότερο πάνω στο πώς πρέπει να ηγείται κανείς και λιγότερο πάνω στο από πού αντλεί προσανατολισμό, νόημα και ευθύνη. Σήμερα μιλάμε όλο και περισσότερο για έναν κόσμο πολλαπλών και αλληλένδετων κρίσεων –περιβαλλοντικών, κοινωνικών, οικονομικών. Στη ρίζα τους, όμως, βρίσκεται κάτι βαθύτερο: κάτι που ονομάζουμε μετα-κρίση, μία ηθική και υπαρξιακή ρωγμή στη σχέση μας με τον εαυτό μας, με τους άλλους και με τον έμβιο κόσμο.
Σε αυτό το πλαίσιο, η ηγεσία δεν αφορά μόνο στο τι αποφασίζουμε, αλλά και στο πώς αντιλαμβανόμαστε τον ρόλο και την ευθύνη μας μέσα σε έναν σύνθετο κόσμο. Το IVI ανοίγει ακριβώς αυτή τη συζήτηση μέσα στους οργανισμούς, δημιουργώντας έναν χώρο όπου τα στελέχη μπορούν να διερευνήσουν τι τα κινητοποιεί, ποιες αξίες επηρεάζουν τον τρόπο με τον οποίο συνεργάζονται ή λαμβάνουν αποφάσεις και πώς αυτές συνδέονται με τις προκλήσεις της εποχής.
Με αυτή την έννοια, δεν αντικαθιστά τα υπάρχοντα εργαλεία ανάπτυξης ηγεσίας· λειτουργεί συμπληρωματικά, φέρνοντας στο προσκήνιο μία διάσταση που συχνά παραμένει σιωπηρή, αλλά επηρεάζει βαθιά την οργανωσιακή κουλτούρα: τις αξίες.
Με ποιους τρόπους μπορεί να ενταχθεί στην εργαλειοθήκη ενός τμήματος Ανθρώπινου Δυναμικού;
Το IVI μπορεί να αξιοποιηθεί σε διαφορετικά επίπεδα της οργανωσιακής ζωής: σε ατομικά και ομαδικά προγράμματα coaching, mentoring και ηγετικής ανάπτυξης, αλλά και σε πρωτοβουλίες που αφορούν στην κουλτούρα και τη στρατηγική ευθυγράμμιση ενός οργανισμού. Η αξία του βρίσκεται στο ότι φέρνει στο προσκήνιο κάτι που συχνά παραμένει άρρητο: τις αξίες που επηρεάζουν τον τρόπο με τον οποίο οι άνθρωποι αντιλαμβάνονται τη συνεργασία, την ευθύνη, τη σύγκρουση ή τη συνεισφορά τους.
Με αυτή την έννοια, το IVI δεν λειτουργεί ως ένα ακόμη εργαλείο αποτύπωσης, αλλά ως αφετηρία για πιο ουσιαστικό διάλογο και πιο στοχευμένες παρεμβάσεις μέσα στον οργανισμό.
Ένα από τα καινοτόμα στοιχεία του IVI είναι ότι δεν περιορίζεται στην αναγνώριση των αξιών, αλλά επιχειρεί να τις συνδέσει με τη δράση. Πώς επηρεάζει αυτό τις ομάδες και την οργανωσιακή κουλτούρα;
Αυτό είναι πράγματι ένα από τα πιο ουσιώδη χαρακτηριστικά του IVI. Δεν μένει μόνο στο ερώτημα «τι είναι σημαντικό για μένα;», αλλά προχωρά στο πώς αυτή η αξιακή κατεύθυνση συνδέεται με πεδία δράσης, με συλλογικές προκλήσεις και τελικά με τον τρόπο που κάποιος επιλέγει να σταθεί και να ηγηθεί μέσα στον κόσμο.
Εδώ συνδέεται και με τα Inner Development Goals (IDGs), ένα διεθνές πλαίσιο που υιοθετείται από μεγάλους οργανισμούς, επιχειρήσεις και ακαδημαϊκά ιδρύματα σε όλο τον κόσμο και εστιάζει στις εσωτερικές δεξιότητες και ποιότητες που χρειάζονται για να ανταποκριθούμε στις μεγάλες προκλήσεις της εποχής –από την αυτοεπίγνωση και τη συστημική σκέψη έως την ενσυναίσθηση, την ικανότητα οικοδόμησης σχέσεων εμπιστοσύνης και τη συλλογική δράση. Το World Human Forum είναι θεσμικός εταίρος του κινήματος των IDGs και το Alba ακαδημαϊκός εταίρος· μέσα από αυτές τις δύο διαδρομές συμμετέχω και εγώ ενεργά στην εκπροσώπησή του στην Ελλάδα. Το IVI ενσωματώνει ένα στάδιο αυτό-αξιολόγησης γύρω από αυτές τις δεξιότητες, ώστε οι αξίες να μη μένουν σε επίπεδο πρόθεσης, αλλά να συνδέονται με αναπτυξιακές προτεραιότητες.
Αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία και για τις ομάδες και για την κουλτούρα ενός οργανισμού, γιατί το IVI μάς παρακινεί να ξεμάθουμε κυρίαρχα πρότυπα ηγεσίας που συνέδεσαν την αποτελεσματικότητα με τον έλεγχο, την απόσταση και την ατομική αυτάρκεια. Δεν έρχεται απλώς να βελτιώσει υπάρχουσες πρακτικές ηγεσίας· ανοίγει χώρο για να επανεξετάσουμε το ίδιο το υπόδειγμα πάνω στο οποίο πολλές από αυτές χτίστηκαν.
Ποιο είναι το επόμενο βήμα για το Inner Values Incubator;
Να διευρύνουμε τη χρήση του IVI τόσο σε οργανισμούς όσο και σε εκπαιδευτικά και συμβουλευτικά περιβάλλοντα. Ήδη βλέπουμε αυξανόμενο ενδιαφέρον από εταιρείες που αναζητούν πιο ουσιαστικούς τρόπους να προσεγγίσουν την ανάπτυξη ηγεσίας, τη συνεργασία των ομάδων και την κουλτούρα τους. Παράλληλα, παρότι το IVI βρίσκεται ακόμη στους πρώτους μήνες της πορείας του, έχει ήδη αρχίσει να προσελκύει ενδιαφέρον και εκτός Ελλάδας, με δύο νέες συνεργασίες σε Γαλλία και Ελβετία να βρίσκονται αυτή τη στιγμή σε διαδικασία πιστοποίησης IVI consultants.
Την ίδια στιγμή, το IVI παραμένει ανοιχτό σε κάθε άνθρωπο που θέλει να το χρησιμοποιήσει ως αφετηρία προσωπικού αναστοχασμού και ανάπτυξης. Μέσα από την online πλατφόρμα του, μπορεί κανείς να ολοκληρώσει την αυτοαξιολόγηση και να λάβει μία εξατομικευμένη αναφορά, που λειτουργεί ως βάση για περαιτέρω διερεύνηση.
Για όσους θέλουν να γνωρίσουν το IVI από κοντά, το πρώτο βήμα είναι απλό: να ολοκληρώσουν την αυτοαξιολόγηση στο ivimodel.com. Για οργανισμούς, επαγγελματίες HR ή συμβούλους που ενδιαφέρονται να διερευνήσουν εφαρμογές του IVI σε εταιρικό ή συμβουλευτικό πλαίσιο, υπάρχει δυνατότητα επικοινωνίας στο [email protected].
Η ανάπτυξη της πλατφόρμας ivimodel.com χρηματοδοτήθηκε με δωρεά του Helidoni Foundation.
