Δεδομένου ότι οι περισσότεροι εκ των πολιτών, ανεξαρτήτως φύλου, πλέον, είναι εργαζόμενοι, είναι λογικό επακόλουθο να μεταβάλλονται σταδιακά η δομή της οικογένειας και οι ρόλοι των μελών της. Την εξέλιξη αυτή, βέβαια, επιβάλλεται να ακολουθεί και ο νόμος για τα εργασιακά. Στο πλαίσιο, λοιπόν, της αναγκαίας ανακατανομής των οικογενειακών υποχρεώσεων και συγκεκριμένα της συμμετοχής στην ανατροφή των παιδιών, ο νέος νόμος Ν. 4808/2021 στο άρθρο 26 εισάγει την έννοια της άδειας πατρότητας, η οποία ορίζεται ως εξής: «άδεια από την εργασία για τον πατέρα, η οποία λαμβάνεται με την ευκαιρία της γέννησης, για την επιμέλεια του τέκνου». Η άδεια πατρότητας και οι όροι αυτής αναλύονται στο άρθρο 27, ακολουθώντας τα άρθρα 4 και 8 της Οδηγίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης 2019/1158.
Πιο συγκεκριμένα, στο αναφερθέν άρθρο προβλέπεται ότι κάθε εργαζόμενος πατέρας δικαιούται άδεια δεκατεσσάρων (14) εργάσιμων ημερών, με αποδοχές, η οποία πρέπει να λαμβάνεται κατά τη γέννηση του τέκνου. Είναι μία άδεια που χορηγείται υποχρεωτικά από τον εργοδότη, δεν εναπόκειται στη διακριτική του ευχέρεια και δεν εξαρτάται από προηγούμενη απασχόληση ή προϋπηρεσία του εργαζομένου ή από τη συζυγική ή οικογενειακή του κατάσταση. Η μοναδική υποχρέωση του εργαζομένου είναι να γνωστοποιεί την πιθανολογούμενη μέρα τοκετού στον εργοδότη, προκειμένου ο τελευταίος να λάβει εγκαίρως γνώση, με σκοπό την εύρυθμη λειτουργία της επιχείρησης. Η γνωστοποίηση αυτή μπορεί να λάβει χώρα, προφορικά, γραπτά, ηλεκτρονικά, ή με όποιον άλλον τρόπο εξυπηρετεί τα μέρη.
Η συγκεκριμένη άδεια μπορεί να χορηγηθεί με δύο τρόπους. Πρώτον, ο εργαζόμενος μπορεί να λαμβάνει δύο (2) ημέρες άδειας πριν την αναμενόμενη ημερομηνία τοκετού, προκειμένου να καλύπτονται οι ανάγκες που συνδέονται με την εγκυμοσύνη και τον τοκετό και στη συνέχεια, δικαιούται να του χορηγηθούν οι υπόλοιπες δώδεκα (12) ημέρες, συνολικά ή τμηματικά, άμεσα λόγω της γέννησης του τέκνου, δηλαδή εντός τριάντα (30) ημερών από την ημερομηνία γέννησης. Σύμφωνα με τον δεύτερο τρόπο χορήγησης της άδειας, ο εργαζόμενος πατέρας μπορεί να λαμβάνει το σύνολο των ημερών άδειας μετά την ημερομηνία γέννησης και πάλι εντός της ίδιας προθεσμίας. Στην εγκύκλιο με θέμα τη χορήγηση αδειών Μέρους ΙΙΙ, άρθρα 24-54 του ν. 4808/2021 (Α΄101) για την προστασία της οικογένειας, διευκρινίζεται ότι η συγκεκριμένη άδεια δεν προσαυξάνεται λόγω γέννησης διδύμων, τριδύμων ή περισσότερων πολυδύμων τέκνων. Τέλος, στη σχετική εγκύκλιο σημειώνεται και η περίπτωση νοσηλείας του νεογνού μετά τον τοκετό, κατά το διάστημα του πρώτου μήνα από τη γέννησή του. Ερμηνεύοντας, λοιπόν, τελεολογικά τον νόμο, η εγκύκλιος αναφέρει πως η χορήγηση της άδειας πατρότητας κατά το διάστημα νοσηλείας του νεογνού δεν συμβαδίζει με τον διττό σκοπό της χορήγησής της: τη φροντίδα του νεογνού και την ενίσχυση του συναισθηματικού δεσμού του πατέρα με το παιδί. Επομένως, είναι δυνατή η χορήγηση τμήματος ή και συνόλου της άδειας άμεσα μετά την ολοκλήρωση της νοσηλείας του νεογνού, έπειτα από συμφωνία των μερών βάσει της παραγράφου 3 του άρθρου 46 για τα εργασιακά.
Η άδεια πατρότητας χορηγείται, επίσης, σε περίπτωση υιοθεσίας ή αναδοχής τέκνου, ηλικίας έως οκτώ (8) ετών, όπως και όλες οι γονικές άδειες βάσει του νέου νόμου, με την προθεσμία να ξεκινάει από την ημέρα της ένταξης του παιδιού στην οικογένεια.
Σημειώνεται πως εκτός της άδειας πατρότητας του άρθρου 27 του νόμου Ν. 4808/2021, ο εργαζόμενος πατέρας εξακολουθεί να δικαιούται και άλλες άδειες λόγω της ιδιότητάς του αυτής, όπως είναι η γονική άδεια του άρθρου 28, η άδεια φροντίδας τέκνου του άρθρου 37 κ.ά.
Συμπερασματικά, η θεσμοθέτηση της άδειας πατρότητας στον νέο νόμο για τα εργασιακά αποτελεί μία αναγκαία ρύθμιση και ένα βήμα πιο κοντά στην ισότητα των φύλων, καθώς δίνεται έστω μία επιπλέον πιθανότητα ίσων ευκαιριών στην αγορά εργασίας ανάμεσα στην εργαζόμενη μητέρα και τον εργαζόμενο πατέρα, δεδομένου ότι πλέον οι εργοδότες δεν χορηγούν υποχρεωτικά μόνο τις άδειες μητρότητας αλλά και τις άδειες πατρότητας.
