Αγγελίες που υπόσχονται flexibility, wellbeing και «people-first» κουλτούρα. Εργασιακές εμπειρίες που τελικά χαρακτηρίζονται από micromanagement, εξουθένωση και διαρκή διαθεσιμότητα. Αυτό είναι ένα από τα μεγαλύτερα «ρήγματα» της σύγχρονης εργασιακής εμπειρίας: το Workplace Catfishing.

Η Άννα αποδέχθηκε τη νέα επαγγελματική πρόταση πιστεύοντας ότι αφήνει πίσω της ένα περιβάλλον συνεχούς πίεσης. Στις συνεντεύξεις, η εταιρεία μιλούσε για «κουλτούρα εμπιστοσύνης», «ευελιξία» και «ισορροπία επαγγελματικής και προσωπικής ζωής». Οι εικόνες στα social media έδειχναν χαμογελαστές ομάδες, δημιουργικούς χώρους και ανθρώπους που εργάζονταν με άνεση και αυτονομία. Τρεις μήνες αργότερα, η πραγματικότητα αποδείχθηκε διαφορετική. Οι κάμερες έπρεπε να παραμένουν ανοιχτές σε κάθε meeting, τα emails μετά τις 7 το απόγευμα θεωρούνταν φυσιολογικά και η φυσική παρουσία στο γραφείο αντιμετωπιζόταν ως άτυπο κριτήριο αφοσίωσης.

Η εμπειρία αυτή περιγράφεται πλέον με έναν όρο που εξαπλώνεται σταθερά στον εργασιακό διάλογο: Workplace Catfishing.

Η ΕΡΓΑΣΙΑΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΠΙΣΩ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΤΑΙΡΙΚΗ ΕΙΚΟΝΑ
Ο όρος Workplace Catfishing χρησιμοποιείται για να περιγράψει την πρακτική κατά την οποία οργανισμοί παρουσιάζουν μία εξιδανικευμένη εικόνα της εργασιακής εμπειρίας τους, η οποία, όμως, απέχει σημαντικά από την καθημερινότητα που βιώνουν τελικά οι εργαζόμενοι. Πρόκειται για ένα φαινόμενο που ενισχύθηκε ιδιαίτερα μέσα από το employer branding, τα social media και τη δημόσια προβολή της εταιρικής κουλτούρας.

Σύμφωνα με την έρευνα «Career Catfishing Poll» της Monster, που πραγματοποιήθηκε το 2025 σε περισσότερους από 1.400 εργαζομένους στις ΗΠΑ, το 79% δηλώνει ότι έχει αποδεχθεί θέση εργασίας η οποία τελικά δεν ανταποκρινόταν στην εικόνα που παρουσιάστηκε κατά τη διαδικασία πρόσληψης. Συγκεκριμένα, το 49% ανέφερε ότι οι πραγματικές αρμοδιότητες της θέσης διέφεραν από όσα είχαν περιγραφεί αρχικά, το 21% ότι η εταιρική κουλτούρα παρουσιάστηκε διαφορετική από την πραγματικότητα και το 9% ότι οι αποδοχές ή τα benefits είχαν παρουσιαστεί πιο ελκυστικά από ό,τι ίσχυε στην πράξη.

Ο «ΠΟΛΕΜΟΣ» ΤΟΥ EMPLOYER BRANDING
Το Workplace Catfishing δεν συνδέεται μόνο με την πρόθεση των οργανισμών να προσελκύσουν ταλέντο, αλλά και με τη συνολική πίεση που ασκεί η σύγχρονη αγορά εργασίας προς τις εταιρείες να δείχνουν συνεχώς πιο «ελκυστικές», πιο σύγχρονες και πιο ανθρωποκεντρικές.

Η άνοδος του employer branding δημιούργησε ένα περιβάλλον όπου η εικόνα της εργασιακής εμπειρίας συχνά αντιμετωπίζεται ως εργαλείο ανταγωνισμού. Όσο πιο έντονος γίνεται ο «πόλεμος» για την προσέλκυση ταλέντων, τόσο αυξάνεται και η τάση δημιουργίας μίας εξωραϊσμένης εταιρικής ταυτότητας.

Παράλληλα, η υβριδική εργασία και η ψηφιακή επικοινωνία δυσκολεύουν ακόμη περισσότερο την ουσιαστική αξιολόγηση ενός εργασιακού περιβάλλοντος πριν από την πρόσληψη. Οι υποψήφιοι έρχονται σε επαφή κυρίως με επιμελημένες εικόνες, προσεκτικά σχεδιασμένα career pages και αποσπασματικές εμπειρίες συνεντεύξεων, χωρίς πραγματική ορατότητα στην καθημερινότητα της ομάδας.

ΤΟ ΚΟΣΤΟΣ ΤΗΣ ΑΠΟΚΛΙΣΗΣ
Το Workplace Catfishing δημιουργεί ουσιαστικές συνέπειες για τη σχέση εμπιστοσύνης ανάμεσα σε εργαζομένους και οργανισμούς.

1. Ταχύτερη απογοήτευση και αποδέσμευση: Όταν η εμπειρία δεν ανταποκρίνεται στις προσδοκίες που έχουν καλλιεργηθεί, η ψυχολογική σύνδεση με τον οργανισμό αποδυναμώνεται από πολύ νωρίς. Οι εργαζόμενοι δυσκολεύονται να αναπτύξουν εμπιστοσύνη και δέσμευση απέναντι σε ένα περιβάλλον που αισθάνονται ότι «τους πουλήθηκε» διαφορετικά.

2. Αύξηση του early turnover: Πολλοί εργαζόμενοι επιλέγουν να αποχωρήσουν μέσα στους πρώτους μήνες συνεργασίας, όταν αντιλαμβάνονται ότι η καθημερινότητα απέχει σημαντικά από όσα παρουσιάστηκαν στη διαδικασία recruitment και onboarding.

3. Διάβρωση της αξιοπιστίας του employer brand: Σε μία εποχή όπου οι εμπειρίες μοιράζονται δημόσια μέσα από πλατφόρμες όπως το LinkedIn και το Glassdoor, η απόσταση ανάμεσα στην υπόσχεση και στην πραγματικότητα γίνεται γρήγορα εμφανής. Η φήμη ενός οργανισμού μπορεί να επηρεαστεί σημαντικά από την αίσθηση αναντιστοιχίας που βιώνουν οι εργαζόμενοι.

4. Ενίσχυση της αμφισβήτησης απέναντι στις εταιρικές πρωτοβουλίες: Όταν οι άνθρωποι αντιλαμβάνονται ότι η επικοινωνία δεν συνδέεται με πραγματικές πρακτικές, αντιμετωπίζουν με δυσπιστία ακόμη και ουσιαστικές πρωτοβουλίες που ακολουθούν.

ΠΩΣ ΕΜΦΑΝΙΖΕΤΑΙ ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ

Το Workplace Catfishing μπορεί να εκδηλώνεται με πολλούς διαφορετικούς τρόπους. Για παράδειγμα:

  • Υποσχέσεις για ευελιξία και hybrid εργασία, οι οποίες στην πράξη περιορίζονται από συχνές απαιτήσεις φυσικής παρουσίας στο γραφείο.
  • Έμφαση στο wellbeing και στο work-life balance σε περιβάλλοντα όπου η πίεση και η συνεχής διαθεσιμότητα θεωρούνται μέρος της καθημερινότητας.
  • Προβολή μίας συμπεριληπτικής και «people-first» κουλτούρας, ενώ οι αποφάσεις εξακολουθούν να επηρεάζονται από αποκλεισμούς και άνιση μεταχείριση.
  • Εικόνα σύγχρονων και ανοιχτών δομών συνεργασίας, όταν στην καθημερινή λειτουργία κυριαρχούν ο αυστηρός έλεγχος και το micromanagement.

ΠΩΣ ΜΠΟΡΟΥΝ ΝΑ ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΘΟΥΝ ΟΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ
Η αντιμετώπιση του Workplace Catfishing δεν απαιτεί πιο «ελκυστική» επικοινωνία. Απαιτεί μεγαλύτερη συνέπεια ανάμεσα στην εταιρική εικόνα και στην πραγματική εμπειρία. Τι θα πρέπει να κάνουν οι οργανισμοί στην πράξη;

1. Ρεαλιστική αποτύπωση της εργασιακής εμπειρίας: Οι οργανισμοί χρειάζεται να παρουσιάζουν με μεγαλύτερη ειλικρίνεια τις απαιτήσεις, τις δυσκολίες και τη λειτουργική πραγματικότητα των ομάδων τους.

2. Ευθυγράμμιση employer branding και εσωτερικής κουλτούρας: Το employer branding δεν μπορεί να λειτουργεί αποκομμένα από την καθημερινή εμπειρία των ανθρώπων. Η εικόνα που επικοινωνείται προς τα έξω χρειάζεται να επιβεβαιώνεται από τις ίδιες τις οργανωσιακές πρακτικές.

3. Ενίσχυση της φωνής των εργαζομένων: Οι αυθεντικές εμπειρίες εργαζομένων λειτουργούν πλέον ως το πιο ισχυρό στοιχείο αξιοπιστίας για έναν οργανισμό. Οι εταιρείες που επιτρέπουν μεγαλύτερη διαφάνεια και ουσιαστικό feedback περιορίζουν το χάσμα ανάμεσα στην εικόνα και στην πραγματικότητα.

4. Επανεξέταση των υποσχέσεων που δίνονται στο recruitment: Όσο πιο υπερβολικές ή γενικές είναι οι υποσχέσεις που δίνονται από τους οργασμούς κατά τη διαδικασία της πρόσληψης, τόσο μεγαλύτερος είναι ο κίνδυνος ο εργαζόμενος να απογοητευτεί στην πορεία. Οι υποψήφιοι αναζητούν πλέον σαφήνεια και αυθεντικότητα περισσότερο από «τέλειες» αφηγήσεις.

ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΙΚΟΝΑ ΣΤΗΝ ΑΞΙΟΠΙΣΤΙΑ
Το Workplace Catfishing δείχνει ότι το employer branding δεν αξιολογείται πια μόνο από το πόσο ελκυστικό φαίνεται, αλλά από το κατά πόσο επιβεβαιώνεται στην πράξη. Σε μία αγορά εργασίας όπου οι εργαζόμενοι μοιράζονται εμπειρίες, αξιολογούν δημόσια οργανισμούς και αναζητούν αυθεντικότητα, η απόσταση ανάμεσα στην εικόνα και στην καθημερινότητα γίνεται όλο και πιο δύσκολο να κρυφτεί.

Το πραγματικό ζητούμενο για τους οργανισμούς δεν είναι να δημιουργήσουν μία πιο «όμορφη» εικόνα εργασίας, αλλά  να διαμορφώσουν μία εμπειρία που μπορεί πραγματικά να στηρίξει όσα υπόσχονται.

Ακολουθήστε μας σε Facebook & LinkedIn και γίνετε μέλος της μεγαλύτερης ελληνικής κοινότητας του κλάδου.